АҚШ-та тамыз айында жұмыс орындарының өсімі күтілгеннен үш есе жоғары болды. Федералдық резерв жүйесі не шешім қабылдайды?

Фото: Studio Romantic/Shutterstock
АҚШ Еңбек статистикасы бюросының (BLS) мәліметі бойынша, тамызда ауыл шаруашылығы секторынан тыс (ауыл шаруашылығы емес жалақы тізіміндегі) 162 000 жұмыс орны құрылды. Шілде айындағы салыстырмалы түрде әлсіз көрсеткіштен кейін тамыз айында жұмыс орындарының жалпы саны күрт өсті. Жұмыссыздық деңгейі 4,1 пайызды құрады.
Жарияланған көрсеткіштер Уолл-стриттегі барлық күтулерден асып түсті, ал осы жолы болжамдар кең ауқымда өзгеріп келген еді. FactSet сауалнамасына қатысқан талдаушылардың орташа болжамы, Barron's деректері бойынша, тамызда 65 000 жұмыс орны ашылып, жұмыссыздық деңгейі 4,2 пайызға дейін өседі деп болжады. CNBC хабарлағандай, Dow Jones бағалауы әлдеқайда сақ болды: жұмыс орындарының саны 53 000-ға өсіп, жұмыссыздық деңгейі 4,1 пайызды құрады.
BLS сондай-ақ маусым мен шілде айларындағы жұмыс орындарының саны жөніндегі көрсеткіштерді жоғары қарай түзетті. Осы өзгерістерді ескере отырып, еңбек нарығы осы кезеңде барлығы 55 000 жаңа жұмыс орнын қосты, ал өткен айда қайта қаралған деректерге сәйкес күтпеген төмендеудің орнына АҚШ еңбек нарығында 21 000 жұмыс орнына өсім тіркелді.
Тамыз айындағы еңбек нарығы туралы есеп — Федералдық резерв жүйесінің (ФРЖ) қыркүйектегі отырысы алдындағы АҚШ-тағы ең соңғы жұмыспен қамту деректері, деп жазады The Wall Street Journal. Оның жариялануына дейін трейдерлер реттеушінің келесі отырысында пайыздық мөлшерлемені көтеру ықтималдығын 52,4 пайыз деп бағалаған. Жаңа макроэкономикалық деректер жарияланғаннан кейін бұл көрсеткіш 61 пайызға дейін өсті, деп жазады Bloomberg.
Нарықтарда не болып жатыр
Bloomberg жазғандай, тамызда күтпегендей жоғары жұмыспен қамту өсімі Fed-тің осы айда пайыздық мөлшерлемелерді көтермеуге негіздерін азайтты. Осы жағдайға орай BLS есебі жарияланғаннан кейін АҚШ-тың үш негізгі акция индексінің екеуінің фьючерстері төмендеді: S&P 500 және Dow Jones контрактілері тиісінше 0,18 пайыз және 0,25 пайызға азайды; ал Nasdaq 100 фьючерстері — өсімі бәсеңдегенімен — әлі де 0,13 пайызға жоғары. Мемлекеттік облигациялар кірістілігі қайтадан өсе бастады. 10 жылдық қазынашылық облигациялардың кірістілігі 3 базистік пунктке өсіп, 4,795%-ға жетті, ал 2 жылдық қазынашылық облигациялардың кірістілігі 6 базистік пунктке өсіп, 4,402%-ға жетті.
Пайыздық мөлшерлемелер мен ФРЖ-ның риторикасы
Еңбек нарығы туралы есеп – Федералдық резерв жүйесінің қыркүйектегі алдағы отырысы алдындағы екі негізгі макроэкономикалық жарияланымның бірі. Өткен аптада Fed төрағасы Кевин Уорш Джексон-Хоул симпозиумында сөз сөйлеп, кейбір сарапшылар оны «қатаң ақша-несие саясатын жақтаушы» деп түсіндірді, деп жазады Barron's. ФРЖ төрағасы сол кезде реттеуші инфляциямен күресті жалғастыратынын айқын көрсетіп, жазғы деректер «негізгі үрдістердің айтарлықтай жақсарғанын көрсетпейді» деп атап өтті. Сонымен бірге Уорш еңбек нарығының жағдайын «өте тұрақты» деп сипаттап, қажет болған жағдайда жұмыспен қамту жоғары пайыздық мөлшерлемелерге төтеп бере алатынын меңзеді.
Нарықтар Уорштың пікірін пайыздық мөлшерлемелердің өсетініне анық сигнал ретінде қабылдады. CME FedWatch мәліметіне сәйкес, тамыз айындағы еңбек нарығы туралы есеп жарияланғанға дейінгі күндері, трейдерлер келесі Fed отырысында пайыздық мөлшерлеменің өсу ықтималдығын 60 пайыздан астам деп бағалады, дегенмен кейбір сарапшылар бұл мүмкіндікті «тиын лақтыруға» теңесті, деп жазады Barron's.
ФРЖ инфляциялық қысымды бағалағаннан кейін ақша-несие саясатының болашақ бағыты туралы соңғы шешімді қабылдайды. Тұтынушылық баға индексі (CPI) деректері келесі аптада, 11 қыркүйекте жарияланады, бұл ФРЖ-ның 16 қыркүйектегі отырысынан бұрын. Қазіргі уақытта инфляция ФРЖ-ның 2 пайыздық мақсатынан жоғары болып отыр, бұл АҚШ орталық банкінің маневрлік мүмкіндігін шектейді, – деп жазады Barron's.
Нарықта адамдар не айтып жатыр
«Осындай мықты деректер мен алдыңғы көрсеткіштердің жоғары қарай түзетілуінен кейін нарық қыркүйекте пайыздық мөлшерлеменің өсуін бағаламай қоятынын елестету қиын», – деді Bloomberg Intelligence-тің АҚШ пайыздық мөлшерлемелері жөніндегі стратегі Ира Джерси.
Бүгінгі әлсіз еңбек нарығы деректері шілде айындағы негізгі тұтыну бағалары индексінің қанағаттанарлық көрсеткішінен кейін ФРЖ-ға маневрлік мүмкіндік берер еді, бірақ бұл айқын түрде болған жоқ. Сондықтан жеңілдік саясатын жақтаушыларға тағы бір рет пайыздық мөлшерлемені көтеруді тоқтатуды негіздеу үшін инфляцияның бәсеңдегенін растайтын деректер қажет. Біздің есептеулеріміз бойынша, мұның жүзеге асуы үшін тамыз айындағы негізгі инфляция шамамен 0,2 пайызды құрауы тиіс. «Егер бұл орын алмаса, Fed қыркүйекте пайыздық мөлшерлемелерді көтеруі мүмкін», – дейді Natixis-тің өкілі Кристофер Ходж ( Bloomberg сілтемесі бойынша).
Алайда Уолл-стриттегі барлығы да осы пікірмен келіспейді: «Бұл сөзсіз мықты есеп, ол ФРЖ-ға еңбек нарығының тұрақты екенін және экономиканың толық жұмыспен қамтылған күйінде қала беретінін тағы да растауға барлық негіз береді», – деді Fitch Ratings-тің АҚШ экономикасы жөніндегі бөлімшесінің басшысы Олу Сонола. «Федералдық резерв нарықтардың «допқа қарап, төрешіге емес» назар аударғанын қалайды. Алайда келесі аптадағы CPI көрсеткіштерінің мықты болуы пайыздық мөлшерлемені көтеруге итермелейтін свисток болуы мүмкін», – деді ол.








