Биткоин құлдырауы: неге ол АҚШ нарығындағы құлдыраудың алғышарты болуы мүмкін

6 ақпан түнінде Биткоин бағасы 60 000 долларға дейін құлдырап, 2024 жылғы қыркүйек деңгейіне түсті. Blockreign Fund-тың серіктесі әрі инвестициялық директоры Рустам Боташевтің пікірінше, әлемдегі жетекші криптовалюта практикалық қолданысқа ие болуы мүмкін — ол қор нарығының қозғалысын болжауда алдыңғы көрсеткішке айналуы ықтимал.

Жыл басынан бері әлемдегі ең танымал криптовалютаның бағасы шамамен төрттен бірге төмендеді. 6 ақпанда Биткоин шамамен 66 500 АҚШ долларына саудаланып жатыр, ал жыл басында оның бағасы шамамен 88 000 доллар болған.

Бұл тез құлдырау жоғары биіктіктен емес, керісінше, үш апта бұрын көрінгендей, ең төменгі нүктеден басталды. Қараша айының соңында Биткоин өзінің ең жоғары құнының үштен бірін жоғалтып, дәл сол «төменгі» деңгейге жетті. Ол тұрақтап, нығайта бастағандай көрінген «төменгі нүктеден». Алайда ол ұзаққа созылмады. Нәтижесінде төрт айдың ішінде биткоин 2025 жылғы 6 қазандағы ең жоғары көрсеткіш – 126 200 доллардан жартысынан астамын жоғалтты. 2021 жылдан бері осындай өткір әрі ауқымды құлдырау болған жоқ.

Бұл түзету немесе техникалық сатылым емес, керісінше аю нарығы болуы өте ықтимал, және қалпына келуі тез болмайды.

Осы құлдыраудың себептерін түсіндіруге ұзақ уақыт бойы жемісті ізденіс жүргізуге болады: АҚШ Президенті Дональд Трампты, оның саясаты криптовалюта нарығының тез өсуіне ықпал еткенін, инвесторлардың Bitcoin ETF-терінен ақша шығарып алуын, сондай-ақ трейдерлердің левередж, маржа шақырулары мен қысқа позицияларды қысымдау әрекеттерін кінәлауға болады. Сонымен қатар, бұл құлдырауды Федералдық резерв жүйесіндегі алдағы өзгерістермен де түсіндіруге болады — Трамп бұған дейін келесі Федералдық резерв төрағасы лауазымына Кевин Уоршты ұсынған болатын. Ол Федералдық резервтің балансын қысқартуды жақтады, ал бұл фактор бұрын нарықтарға ликвидтілік бере отырып, криптовалюталарды қолдайтын.

Оның көптеген орынды себептері бар, және соңғы күндері көптеген адамдар олар туралы айтып өтті.

Бірақ менің ойымша, криптовалюта нарығында болып жатқан жағдайға тек бір ғана себеп бар. Ол – жақындап келе жатқан экономикалық дағдарыс.

Мен келесі гипотезаны ұсынар едім: Биткоин АҚШ қор нарығының жетекші индикаторына айналды. Ал қор нарығы, білетіндей, экономикадағы өзгерістерді болжаудағы негізгі жетекші көрсеткіштердің бірі болып табылады. Неге дәл АҚШ? Өйткені ол ең ірі экономика және ең ірі қор нарығына ие. Америкалық нарықтағы кез келген қозғалыс бүкіл әлем нарықтарына ауыр салдары бар.

Егер менің гипотезам дұрыс болса, онда қазіргі төмендеуге түсіндіру іздеудің қажеті жоқ, себебі бұл түсіндірулер төмендеудің себептері емес; олар оның триггерлері ғана. Ал жоғарыда айтылғандай, себеп – алда тұрған рецессия.

Әрине, біреу Bitcoin-ді жай ғана қызып кеткен технологиялық акция сияқты әрекет етіп, оны маржаға сатып алған деп айтуы мүмкін. Технологиялық акциялар экономикалық циклдің соңғы кезеңінде қысымды сезінуі тиіс. Дегенмен, тіпті солай болса да, Bitcoin-нің құлдырауының себебі Bitcoin өзі емес, макроэкономика.

Соңғы уақытта Nasdaq соншалықты күрт төмендемеді және қазір өзінің ең жоғары деңгейінен небәрі 6%-ға төмен бағамен саудаланып жатыр. Басқаша айтқанда, Bitcoin көшбасшы көрсеткіш болып табылады.

Мұндай пайымдау Биткоин бағасының өсуінің акциялардың өсуімен байланысты деген тезиспен қайшылыққа келмейді. Тек қазір, көрініп тұрғандай, бұл байланыс керісінше: Биткоин дәстүрлі нарықтың қай жаққа қозғалатынын көрсетеді, керісінше емес. Құйрық итті шайқап тұр.

Ондай жағдайда біз жақын арада S&P 500 индексінің төмендеуін көруіміз керек. Бұл қысқа мерзімді түзету емес, бірнеше айға созылып, кем дегенде 20%-ға дейін төмендейтін ұзаққа созылған құлдырау. Қазірге дейін мұндай жағдайдың белгілері байқалмайды. Жыл басынан бері индекстің төмендеуі 1%-дан аз болды, ал соңғы бес күнде ол шамамен 2,5%-ға төмендеді. Алайда қаңтар айында ол бірнеше баға рекордтарын орнатты.

Акциялар нарығының бағытын болжау макроэкономикалық дамуды болжауға қарағанда әлдеқайда тиімді. Егер Биткоин шынымен де акциялар нарығының алдын ала көрсеткіші болса, онда бұл оның ең үздік қолдану салаларының бірі болады.

Жалпы алғанда, биыл Биткоиннің болашағы бұлыңғыр. Рецессия болмауы мүмкін, бірақ акциялар бағасы төмендеуі ықтимал.

Биткоин құлдырап жатқан немесе тұралап тұрған нарықта өспейді. Нарық қатысушыларының қазіргі шығындарын жабу үшін Биткоин қазіргі құнынан шамамен 40%-ға өсуі керек. Бұл қазіргі жағдайларда өте оптимистік болжам. Сондықтан мен өз болжамымды жылдам өсу болмайды дегеннен мүлде өсу болмайды дегенге дейін нашарлатамын.