Ядролық энергетика нарығы жасанды жады дәуірінде $10 трлн-ға бағалануда
Ядролық энергетика – бұл көлемі $10 трлн-ға дейін жететін әлеуетті нарық, ол IT-инфрақұрылымға қажетті электр энергиясының қарқынды өсуіне байланысты пайда болуда, деп мәлімдеді Bank of America. Банктің есебінше 2050 жылға дейін сұранысты қанағаттандыру үшін қуаттылықты үш есе арттыру қажет, ал алдағы 25 жыл ішінде саланың жиынтық инвестициясы $3 трлн-нан асады. Бұл өсімнен қандай компаниялар ұта алады?
Егжей-тегжейлі
Ядролық энергетика – бұл әлемдік электр энергиясының жетіспеушілігі мәселесіне жауап бола алатын, көлемі $10 трлн-ға дейін жететін әлеуетті нарық, деп жазды Bank of America сарапшылары Yahoo Finance келтірген жазбасында.
Жасанды жады жұмысын қамтамасыз ететін дата-орталықтарға деген қажеттілікке байланысты өсіп жатқан электр энергиясына сұранысты қанағаттандыру үшін BofA-ның мәліметінше 2050 жылға қарай әлемдік ядролық энергетика қуаттылығы үш есе артуы тиіс. Алдағы 25 жыл ішінде бұл салаға салынатын инвестиция көлемі $3 трлн-нан асады.
«Қазіргі таңда ядролық энергетиканың әлеуеті бұрынғыдан да жоғары. Дата-орталықтар сенімді, басқаруға болатын және экологиялық таза энергия көзін іздейді, ал ядролық энергия осы талаптарға жауап береді», — деді ClearView Energy Partners басқарушы директоры Тимоти Фокс Yahoo Finance-ке берген сұхбатында.
Ядролық энергетика жасанды жады сұранысын қалай қамтамасыз ете алады
Bank of America-ның мәліметінше ядролық энергетиканың «қайта ашылып жатқан» әлеуеті жағдайында бұл сұранысты қанағаттандырудың кілті — шағын модульдік реакторлар (SMR). BofA оларды «келесі 25 жылдағы ең маңызды энергетикалық технологиялардың бірі» деп атады.
SMR, әдетте, 500 мегаватт немесе одан төмен қуат өндіруге арналған, ал дәстүрлі атом электр станцияларының қуаттылығы әдетте 1000 мегаватттан жоғары болады, деп жазады Yahoo Finance. Классикалық АЭС-тен айырмашылығы — SMR құрылысын жылдар немесе онжылдықтар бойы жүргізудің қажеті жоқ, өйткені олар арзанырақ және «модульдік» компоненттерінің арқасында тезірек салынады — бұл компоненттерді конвейер тәрізді сериялық түрде шығаруға және жинауға болады.
«SMR-ға деген сұраныс тапшылыққа ұшырап отырған жоқ, өйткені АҚШ-тағы дата-орталықтар мен жасанды интеллекттің дамуына байланысты энергетикалық қажеттіліктер өте жоғары», — деді Yahoo Finance-ке Citi компаниясының баламалы және жаңартылатын энергия бойынша сарапшысы Викрам Багри.
«Ядролық энергетика — бұл болашақ емес, бұл — қазірдің өзінде шындық», — деп атап өтті Yahoo Finance-пен әңгімеде Hennion & Walsh инвестициялар жөніндегі директоры Кевин Ман. Оның айтуынша, алдағы онжылдық ішінде АҚШ-тың энергетикалық балансындағы атом генерациясының үлесі қазіргі шамамен 19%-дан үш есеге артуы мүмкін.
Ядролық энергетикаға сұраныстан қандай компаниялар ұта алады
Сұраныстың өсуі, АҚШ президенті Дональд Трамп әкімшілігінің белсенді қолдауы және көпжылдық пессимизмнен кейін қоғам пікірінің өзгеруі 2025 жылы бүкіл ядролық энергетика жеткізу тізбегіндегі компаниялардың акцияларының өсуіне алып келді, деп жазады Yahoo Finance.
— Мысалы, америкалық NuScale Power компаниясының акциялары 2025 жылдың басынан бері 112%-дан астам қымбаттады. Бұл — SMR жобасы АҚШ-тың Федералды ядролық реттеу комиссиясынан лицензия алған жалғыз компания. Компанияның мәлімдеуінше, егер бәрі жоспар бойынша жүрсе, алғашқы реактор 2030 жылы нарыққа шығуы мүмкін.
— Oklo стартапының акциялары биыл 395%-ға өсті. Бұл компанияға OpenAI басшысы (ChatGPT жасаушысы) Сэм Альтман инвестиция салған және 2025 жылдың сәуіріне дейін директорлар кеңесін басқарған. Oklo алғашқы коммерциялық энергия жеткізілімін 2027 жылдың соңына дейін бастауды жоспарлап отыр.
— Жеке меншік компания Louisiana Energy Services — АҚШ-та төмен байытылған уран (LEU) өндіруге лицензиясы бар жалғыз оператор. Ал 20%-ға дейінгі жоғары байытылған уранды (HALEU) өндіруге тек Centrus Energy компаниясына рұқсат берілген. Бұл компания SMR дамуы мен жалпы ядролық сала үшін стратегиялық маңызды. Centrus акциялары жылдың басынан бері 294%-дан астам өсті.
Ядролық энергетика жеткізу тізбегінің бастапқы кезеңінде уран өндіруші компаниялар орналасқан. Бұл сегментте АҚШ-тың үлесі өте аз, ал әлемдік уран өндіру нарығының көшбасшысы — Қазақстан.
— Uranium Energy және Ur-Energy атты американдық өндірушілердің акциялары жылдың басынан бері тиісінше 83% және 31%-ға өсті. Денверде орналасқан Energy Fuels компаниясының акциялары 174%-дан астам өсті.
— Уранмен байланысты компаниялар себетін бақылайтын Global X Uranium ETF биржалық қоры (тикер: URA) жылдың басынан бері 65%-дан астам қымбаттады. Cameco деректері бойынша, уранның спот бағасы шамамен 3,4%-ға өсті.
Контекст
Ядролық энергетика компанияларының акциялары АҚШ пен Ұлыбритания ядролық салада ынтымақтастық туралы келісімге келген соң 18 қыркүйек күні сауда-саттық барысында күрт өсті. Бұл келісім АҚШ президенті Дональд Трамптың мемлекеттік сапары кезінде жасалды. Oklo және NuScale Power акцияларынан бөлек, BWX Technologies компаниясының бағалы қағаздары да қымбаттады.
