Апта жаңалықтары: S&P 500 бен метал рекорды, семіздікке қарсы дәрі және ЖИ көпіршігі
Жеткізілімдегі іркілістер, сауда тәуекелдері және құрылымдық тапшылық күтулері аясында мыс пен платина рекорд жаңартты, ал алтын қорғаныс актив ретінде тарихи жоғары деңгейде бекіді. Novo Nordisk семіздікке қарсы алғашқы ауызша GLP-1 препараты арқылы бәсекелік артықшылыққа ие болды, ал BP қарызын азайтып, акционерлердің сенімін қайтару үшін Castrol сияқты активтерін сатуда. 22–26 желтоқсан аралығындағы басты оқиғалар туралы — біздің шолуда.
Бағалы металдар рекорд жаңартуда
Осы аптада платина алғаш рет унциясына $2300-дан асып, тарихи максимумын жаңартты. 2025 жылдың басынан бері бағасы 150%-дан астам шарықтап, ұсыныстың шектеулі болуы мен қарыз алу құнының жоғарылауы аясында 1987 жылдан бергі ең күшті жылдық өсім көрсетті.
Бағаның өсуіне бірнеше фактор ықпал етті: АҚШ қоймаларындағы рекордтық қор, Гуанчжоуда фьючерстік келісімшарттар іске қосылғаннан кейін Қытайдағы жоғары сұраныс, сондай-ақ тарифтік тәуекелдерге байланысты банктердің платинаны АҚШ-та орналастыруына әкелген Лондон металл нарығындағы қиындықтар. Бұған қоса, ең ірі өндіруші — Оңтүстік Африкадағы жеткізілімнің іркілістері қысымды күшейтуде. Осы жағдайда платина ұсыныс тапшылығымен үшінші жыл қатарынан аяқталуы мүмкін.
Басқа да бағалы металдар тарихи максимум жаңартты:26 желтоқсан, жұмада алтын унциясы $4531-ға дейін көтеріліп, жыл басынан бері шамамен 72% өсті. Күміс $75,8-ға жетіп, жыл басынан бергі өсім 156%-ға жуықтады. Ал мыс бағасы 2026 жылы жаһандық ұсыныстың қысқаруы жөніндегі күтулер мен АҚШ долларының әлсіреуі аясында өсті: Қытайда котировка 2,7% өсіп, тоннасы 98 780 юаньға жетсе, АҚШ-та Comex биржасында фьючерс 3% қымбаттап, фунты $5,743-ға дейін көтерілді — бұл шілдедегі қысқа қысылудан бергі ең жоғары көрсеткіш.
Украинадағы қақтығысты реттеу жөніндегі бейбіт жоспардағы прогресс
Украина президенті Владимир Зеленский 26 желтоқсан, жұмада Киев пен Вашингтон Ресеймен қақтығысты реттеуге арналған бейбіт жоспардың қалған 10%-ын келісуге дайындалып жатқанын мәлімдеді. Оның айтуынша, АҚШ президентімен кездесу 28 желтоқсанда өтуі мүмкін, онда қауіпсіздік, аумақтар және соғыстан кейінгі қалпына келтіру мәселелері талқыланады. Зеленский жоспардың 20 тармағының 90%-ы делегациялар деңгейінде келісілгенін айтып, Telegram-да «көп мәселе жаңа жылға дейін шешілуі мүмкін» деп жазды.
26 желтоқсанда Brent маркалы мұнай бағасы шамамен 1% арзандап, баррелі $61,65-ға дейін жетті, ал WTI котировкасы 0,8% төмендеп, $57,9-ға дейін түсті. Нарық 2020 жылдан бергі ең күшті жылдық баға құлдырауына бет алды. CNBC атап өткендей, ОПЕК+ елдерінде де, картельге кірмейтін өндірушілер арасында да өндірістің артуы 2026 жылы мұнайдың артық ұсынысы болуы мүмкін деген алаңдаушылықты күшейтуде. Инвесторлар Ресей мен Украина арасындағы бейбіт келіссөздердің барысын да қадағалап отыр, өйткені ықтимал келісім Ресейдің мұнай секторына салынған санкциялардың жұмсаруына әкелуі мүмкін.
Wegovy таблеткасы АҚШ-та мақұлданды
Novo Nordisk АҚШ-та Wegovy таблеткасын сатуға рұқсат алды — бұл GLP-1 негізіндегі семіздікке қарсы алғашқы ауызша препарат. Препаратты нарыққа шығару қаңтардың басына жоспарланған, реттеуші оны салмақты азайтуға да, ұзақ мерзімді ұстап тұруға да мақұлдады. 2025 жылдың екінші жартысында Novo дәріні Еуропа мен басқа өңірлерде де тіркеуге өтінім берді.
Бұл шешім Eli Lilly-мен бәсекеде маңызды рөл атқарады: Novo бірнеше айлық артықшылыққа ие болды, ал Lilly өз таблеткасын 2026 жылдың наурызына қарай мақұлдатуды көздейді, деді Bloomberg. Инъекция нарығында Wegovy Lilly-дің Zepbound препаратына жол бергенімен, инъекциясыз және тоңазытқышсыз сақталатын таблеткалар ыңғайлылығының арқасында 2030 жылға қарай сегменттің 20%-ына дейін үлес алуы мүмкін. Reuters жазуынша, АҚШ-та ересектердің шамамен 40%-ы семіздікке шалдыққан, ал GLP-1 препараттарын небәрі 12% ғана қолданады, бұл жаңа формат үшін өсу әлеуетінің жоғары екенін көрсетеді.
Стив Айсман: энергия тапшылығы мен масштабтаудың шегі ЖИ акцияларына қауіпті
2008 жылғы дағдарысты болжаған танымал америкалық инвестор Стив Айсман ЖИ секторына төнетін екі негізгі тәуекелді атады. Біріншісі — құрылымдық: АҚШ-тағы электр энергиясының тапшылығы. Энергия тұтыну өсімі жылына 1%-дан 3%-ға дейін жеделдеді, ал жаңа қуаттарды салу кемінде екі–үш жыл алады. Қазірдің өзінде Кремний алқабындағы жекелеген деректер орталықтары электр тапшылығына тап болып отыр. Егер бұл есептеу қуаттарын іске қосуды тежесе, бұлтты алыптар чиптерге тапсырысты қысқартып, өсімнің бүкіл циклі кері серпіліс алуы мүмкін, деп есептейді Айсман.
Екінші тәуекел — тұжырымдамалық: нейрожелілерді шексіз масштабтауға болады деген негізгі идеяның қате болуы ықтимал. Инвестордың айтуынша, ЖИ нарығының ажиотажы көбіне ірі тілдік модельдер әрдайым сапалы серпіліс береді деген сенімге негізделген. Алайда OpenAI-дің ChatGPT-5 моделі шыққаннан кейін «алғашқы жарықшақ» байқалды — ол алдыңғы нұсқадан айтарлықтай жақсы болмады. Егер инвесторлар әрі қарай масштабтаудың тиімді емес екеніне көз жеткізсе, ЖИ төңірегіндегі ажиотаж күрт түзетуге ұласуы мүмкін.
Тағы не оқуға болады?
Жыл соңында ЖИ нарығындағы көпіршік қаупі көбірек айтылуда. Инвесторларға тағы қандай факторларға назар аудару керек — толығырақ «АҚШ нарығын 2026 жылы қандай тәуекелдер күтіп тұр» атты материалында.
АҚШ Қытайды айыптады, бірақ баж салығын 2027 жылға қалдырды
АҚШ жартылай өткізгіштер секторындағы Қытайдың сауда тәжірибесін әділетсіз деп таныды, алайда чиптер импортына қосымша баж салығын кемі 2027 жылдың ортасына дейін енгізбеу жөнінде шешім қабылдады. Бұл 23 желтоқсанда жарияланған АҚШ Сауда өкілдігінің тергеу қорытындыларынан белгілі болды. Ведомство Қытайдың салада үстемдікке ұмтылуы АҚШ саудасына шектеу қоятынын және формалды түрде қарсы шараларға негіз болатынын атап өтті, ал алым мөлшері ықтимал енгізілуінен кемі бір ай бұрын жарияланатын болады.
Жедел тарифтерден бас тарту Вашингтон мен Пекин арасындағы қарым-қатынасты тұрақтандыруға ұмтылудың белгісі ретінде қарастырылып отыр және қазан айында Дональд Трамп пен Си Цзиньпин қол жеткізген келісімдерді бекітуге бағытталған, деп атап өтті Bloomberg.
S&P 500 Рождество қарсаңында рекорд жаңартты
24 желтоқсанда қысқартылған сауда сессиясында S&P 500 индексі жаңа тарихи максимум орнатып, жабылу кезінде 11 жылда алғаш рет Рождество қарсаңында рекорд жаңартты. Индекс 0,32% өсіп, 6932 пунктке дейін жетті, ал күн ішіндегі ең жоғары деңгейі 6937 пункт болды. Сол күні Dow Jones Industrial Average индексі 0,6% көтеріліп, жабылу кезінде рекорд орнатты, бұған Apple басшысы Тим Куктың Nike акциясын сатып алғаны туралы хабардан кейін компания қағазының өсуі қолдау көрсетті. Ал 26 желтоқсан, жұмада S&P 500 күн ішіндегі максимумын тағы да жаңартты.
Тарихи тұрғыдан алғанда, 26 желтоқсан нарық үшін көбіне оң күн болып саналады: 1953 жылдан бері бұл күні акция тек алты рет қана төмендеген. Оптимизмге АҚШ Федералдық резерв жүйесінің жұмсағырақ саясатына деген күтулер де әсер етуде — трейдер 2026 жылы мөлшерлеменің екі рет төмендеуін бағаға енгізіп отыр, ал ірі инвестициялық үйлердің стратегтері бұл келесі жылы тәуекелі жоғары активтерге қолдауды сақтауы мүмкін деп есептейді.
BP Castrol-дағы бақылау пакетін $6 млрд-қа сатады
Британдық BP майлау материалдары бренді Castrol-дың 65%-ын америкалық Stonepeak инвестициялық қорына шамамен $6 млрд-қа сату жөнінде келісімге келді. Бұл мәміле Castrol бизнесін қарызды қоса есептегенде $10,1 млрд деп бағалайды және BP үшін бір жолғы актив сатудағы ең ірі келісім болмақ, деп жазды Reuters. Компания түскен қаражатты қарыз жүктемесін азайтуға және дивидендтерді жедел төлеуге, соның ішінде акционерлерге қосымша $800 млн бағыттамақ. Нарық жаңалықты оң қабылдап, хабарландырудан кейін BP акциясы 1%-дан астам өсті.
Мәміле жабылғаннан кейін BP бірлескен кәсіпорында 35% үлесін сақтап, Castrol өсіміне қатыса алады, ал Stonepeak 65% үлеске ие болады. Қалған үлесті BP екі жылдық шектеу кезеңінен (lock-in) кейін сата алады. Келісімге Canadian Pension Plan Investment Board те қатысып, $1,05 млрд-қа дейін инвестиция салып, жанама үлес алады. Castrol-ды сату — BP-нің 2027 жылдың соңына дейін $20 млрд көлемінде активтерді іске асыру жоспарының негізгі бөлігі, бұл таза қарызды $26 млрд-тан $14–18 млрд-қа дейін қысқартуға бағытталған.
