Бір аптада нарықтық капитализациядан шамамен 1 триллион доллар жоғалту: «жұмсақ апокалипсис» туралы үш сұрақ
Заңгерлерге арналған бір құрал нарықты Microsoft пен Salesforce компанияларының бүкіл бизнес-моделінің болашағына күмән келтіруге мәжбүр етті.
Microsoft 365 кеңсе құралдары жиынтығы ең танымал SaaS өнімдерінің бірі болып табылады / Фото: Shutterstock.com
Көңіл көншітпейтін корпоративтік есептердің жиынтығы, AI стартапы Anthropic-тің жариялауымен ушығып, инвесторларға жасанды интеллекттің туғызатын қауіп-қатердің ауқымын түсінуге мәжбүр етті және саудагерлер «SaaS апокалипсисі« (немесе «бағдарламалық апокалипсис») деп атаған сату толқынын тудырды. Бағдарламалық қамтамасыз ету және IT қызметтері саласындағы акция бағаларының құлдырауы Уолл-стритте алты күн қатарынан жалғасып келеді. Осы уақытта нарықтық құны шамамен 830 миллиард долларға азайды. Bloomberg SaaS компаниялары деген не, жасанды интеллект олардың бизнесіне неге қауіп төндіріп отырғанын және Anthropic-тің көрінгендей зиянсыз құралы қор нарығында паника тудыруға қалай түрткі болғанын түсіндіреді.
SaaS компаниялары дегеніміз не және олардың акциялары неге құлдырады?
Бағдарламалық қамтамасыз етуді қызмет ретінде ұсынатын әзірлеушілер клиенттерге өз қосымшаларына интернет арқылы қол жеткізуге мүмкіндік береді және дәстүрлі лицензияларды сатудың орнына жазылым ақысы алады. Microsoft, Salesforce, Adobe және басқа да салалық алыптар өз бизнестерін осы модельге негіздеп, тұрақты төлемдердің есебінен клиенттерге жаңартулар мен қолдау көрсетеді.
2026 жылғы қаңтардың соңында Anthropic бизнес тапсырмаларын автоматтандыруға арналған плагиндерді енгізгеннен кейін салаға жасалған қысым күрт күшейіп, SaaS моделінің ескіріп бара жатқаны жөніндегі қорқынышты күшейтті. Инвесторлар бағдарламалық қамтамасыз ету компанияларының акцияларын жаппай сата бастады, ал бұл сатулар кең нарықты да төмендетті.
Жасанды интеллект бағдарламалық қамтамасыз ету жеткізушілерінің бизнесіне қалай зиян келтіруі мүмкін?
Негізгі қауіп монетизациялау механизмінің ықтимал бұзылуында жатыр: SaaS жеткізушілері әдетте жүйеде жұмыс істейтін әрбір пайдаланушы үшін ақы алады. Адамның қатысуынсыз тапсырмаларды орындай алатын жасанды интеллект агенттері бұл бизнес-модельді бұзуы мүмкін: егер жасанды интеллект адамдар атқаратын кейбір жұмыстарды өз мойнына алса, клиенттік компаниялар өз қызметкерлері үшін SaaS өнімдеріне ақылы жазылымдарды аз сатып ала алады.
Сонымен қатар, жаңа жасанды интеллект модельдері деректерді талдап, жұмыс процестерін арнайы бағдарламалық қамтамасыз етуді қажет етпей-ақ басқара алатындықтан, SaaS құралдарының өздері маңыздылығын жоғалтуы мүмкін. Алайда барлығы да бұл қорқыныштардың негізді екеніне келіспейді. Nvidia компаниясының бас директоры Дженсен Хуанг жасанды интеллект бағдарламалық жасақтама әзірлеушілерін жояды деген ойды «әлемдегі ең қисынсыз нәрсе» деп атады. Хуанг жасанды интеллект бағдарламалық өнімдерді алмастырмайтынын, керісінше оларды жетілдіріп, оларға деген қажеттілікті арттыратынын айтады. «Сен шеге айналдырғышты қолданасың ба әлде жаңасын ойлап табасың ба?» – деді ол.
Anthropic деген не және оның құралдары не істейді?
Anthropic Claude атты чат-бот жасап, оны ChatGPT-ге қарағанда қауіпсізірек бәсекелес ретінде ұсынып отыр. Компания бизнес-процестерге жасанды интеллектіні енгізуге арналған корпоративтік құралдар ұсынады.
Уолл-стрит 30 қаңтарда заңгерлерге арналған, келісімшарттарды қарау мен сәйкестікті басқаруды автоматтандыратын құралға ерекше назар аударды. Оған ұқсас өнімдер бұрыннан бар болса да, нарыққа «Anthropic» өнімі белгілі бизнестердің «қорғаныс ровлары» күрделірек жасанды интеллект технологияларымен жойылуы мүмкін екенін көрсетті, деп жазады Bloomberg.
Талдаушылар заңгерлерге арналған құралдардан кейін бизнеске арналған басқа да мамандандырылған мүмкіндіктердің пайда болатынын болжайды: The Wall Street Journal жазғандай, Anthropic қаржы, клиенттерге қызмет көрсету және басқа да салаларға арналған плагиндерді қазірдің өзінде шығарды.
