Брент, Шеврон, Оксидентал: АҚШ-тың Венесуэладағы операциясы мұнай нарығына қалай әсер етеді?
АҚШ-тың Венесуэладағы әскери операциясынан кейін және президент Николас Мадуроның тұтқындалуымен елдің мұнай өнеркәсібі үшін екі ықтимал сценарий бар, деп Bloomberg-ке Rystad Energy консалтингтік компаниясының геосаяси талдау бөлімінің басшысы Хорхе Леон айтты.
Бірінші нұсқа – билікті тез әрі бейбіт жолмен беру, бұл санкциялардың алынып, экспорттың қалыпты деңгейде қайта жандануына мүмкіндік береді. Екінші сценарийде билік беру қиындап, ішкі қақтығыстар туындап, Венесуэлада өндіріс үдерісі бұзылады.
«Көп нәрсе әскерилердің келесі қадамдарына байланысты болады», – деді Леон. «Осы сценарийлердің қайсысы ықтималдығы жоғары екені алдағы бірнеше күн мен сағаттарда анықталады».
Венесуэлада биліктің ауысуынан кім жеңіске жетеді, кім жеңіліске ұшырайды?
АҚШ-тың әскери операциясы Вашингтон мен Каракас арасындағы шиеленістің бірнеше ай бойы күшеюінен кейін басталды. Желтоқсанда америкалықтар Венесуэла жағалауында мұнай тасымалдайтын танкерлер ді тәркілегеннен кейін Seeking Alpha сарапшылары АҚШ-тың Венесуэлаға ықтимал басып кіруі энергетика саласына қалай әсер ететінін бағалауға тырысты. Міне, олардың жасаған қорытындылары:
— Ең айқын жедел пайда алушылар – Венесуэлада жұмыс істемейтін америкалық мұнай компаниялары. Оларға Occidental Petroleum және Diamondback Energy жатады. Мұнай бағасының өсуі мен орташа деңгейдегі капитал шығындары жағдайында олар жоғары еркін ақша ағынын жасай алады, – деп түсіндірді сарапшы Луи Жеррар.
Ал Chevron компаниясының активтері қысқа мерзімде қауіп-қатерге ұшырайды, – деп жалғастырды ол. Қазіргі уақытта Chevron – Венесуэлада бұрғылау жұмыстарын жүргізіп жатқан жалғыз ірі америкалық мұнай корпорациясы. Екінші жағынан, ұзақ мерзімді перспективада билікті сәтті ауыстыру және мемлекеттік мұнай компаниясы Petróleos de Venezuela-ны жекешелендіру жағдайында Chevron елдегі өндірістің артуынан ең көп пайда табуы мүмкін. Венесуэлаға әуе соққыларынан кейін Chevron өз қызметкерлерінің қауіпсіздігі мен әл-ауқатына және активтерінің қорғаныс деңгейіне басымдық беретінін мәлімдеді.
— SLB және Baker Hughes сияқты мұнай кен орнын қызмет көрсету компаниялары да Венесуэлада өндірістің ықтимал өсуінен пайда көреді, – деді сарапшы.
— Бұл сценарийде жеңіліс тапқандар АҚШ-тың Мексика шығанағы жағалауындағы ауыр мұнайды өңдеуге бағытталған Marathon Petroleum және Valero Energy сияқты мұнай өңдеу компаниялары болады. Аймақтағы жеткізілімдер толық тоқтаған жағдайда бұл компаниялар Канадаға бет бұрып, үстемеақы төлеуге мәжбүр болады, бұл шығындардың өсуіне және өңдеу маржасының төмендеуіне әкеледі.
— Сарапшылар сондай-ақ мұнай бағасының қысқа мерзімде күрт өсуін болжайды. Алайда ұзақ мерзімде бәрі билікке өту үдерісінің қалай өтетініне байланысты болады, – дейді олар. Билікті тиімді түрде беру жаһандық нарыққа мұнай экспортының тез өсуіне әкелуі мүмкін. Алайда тарихи тұрғыдан алғанда АҚШ-тың әскери қысымында болған ірі мұнай өндіруші елдер (Ирак, Ливия) өндірісті бұрынғы деңгейге қайта жеткізе алмады, деп жазады Seeking Alpha.
Венесуэла мұнайы туралы не белгілі?
Венесуэла әлемдегі ең ірі мұнай қорларына ие ел ретінде саналады, бірақ оның өндірісі Батыс санкциялары салдарынан тежеліп отыр. АҚШ-тың ішінара блокадасынан бұрын Венесуэлада мұнай өндіруі күнделікті шамамен 1 миллион баррельге жуық болды. Он жыл бұрын бұл көрсеткіш тәулігіне шамамен 2,5 миллион баррельге жеткен. Осы деңгейге — тіпті одан да жоғары деңгейге — оралу үшін уақыт қажет және Мадуродан кейінгі кезеңге арналған айқын әрі іске асыруға болатын жоспар қажет, деп жазады Bloomberg.
Венесуэладан мұнай экспортын бағалау қиынырақ — онда жүк тиеп жатқан көптеген танкерлер «иран тактикасын» қолданады: олар Венесуэла суларында өз орналасқан жерін жасырып, құпия кемеден кемеге қайта тиеуге жүгінеді. Bloomberg мәліметі бойынша, Венесуэла мұнай жөнелтілімдері күніне 500 000-нан 800 000 баррельге дейін бағаланады.
