Франция мемлекеттік қарызы бойынша спред еуроаймақ дағдарысы кезінде соңғы рет тіркелген деңгейге жетті. Бұл қандай салдарға әкелуі мүмкін?
Франция мемлекеттік облигациялары бойынша тәуекел үстемесінің өсуі инвесторлардың елдің мемлекеттік қаржысы мен саяси тұрақтылығының жағдайына қатысты алаңдаушылықтарын көрсетеді.
Француз облигациялары еуроаймақтың қарыз дағдарысы кезінде соңғы рет тіркелген деңгейге дейін құлдырады / Фото: Unsplash.com / JOHN TOWNER
Француз үкіметтік облигацияларына инвесторлардың сенімінің негізгі көрсеткіші — он жылдық облигацияларға Германияның эталондық облигацияларына қарағанда сұралатын үстемеақы — 22 қазанда 15 жыл ішіндегі ең жоғары деңгейге жетті, яғни еуроаймақтың қарыз дағдарысынан бері. Reuters хабарлауынша, нарық сезімін елдің мемлекеттік қаржысының жағдайы мен көшедегі үзіліссіз наразылық акциялары жөніндегі алаңдаушылықтар әлі де ықпал етіп отыр.
Мәліметтер
10 жылдық француздық және неміс мемлекеттік облигацияларының кірістіліктері арасындағы спред 177,7 базалық пунктке дейін кеңейді. Bloomberg мәліметі бойынша, бұл деңгейге ол соңғы рет 2011 жылғы қарашада — еуроаймақтық қарыз дағдарысының шыңында, нарықтар Еуропалық Одақтың ыдырауынан қорыққан кезде жеткен.
Агенттіктің есептеулері бойынша, 22 қазандағы сауда кезінде Францияның 10 жылдық мемлекеттік облигацияларының эталондық табыстылығы 5,14 пайызға дейін өсіп, 2002 жылғы шілдеден бергі ең жоғары деңгейге жетті. Екі жылдық облигациялардың кірістілігі 11 базистік пунктке өсті — мұндай өткір бір күндік ауытқу дамыған нарықтық экономика үшін сирек кездесетін жағдай, деп агенттік атап өтті.
CAC 40 акциялар индексі 22 қазанда 1,4 пайызға төмендеді.
Келесі жылы Францияда өтетін президенттік сайлау алдындағы саяси белгісіздік пен бюджетті бекітудегі қиындықтар нарыққа қысым жасап жатыр. Ресми органдар осы келесі сенбіге жоспарланған жаңа наразылық акцияларына қауіпсіздік шараларын күшейтетіндерін уәде етті: қосымша полиция күштерімен қатар әскери бөлімдер де тартылады, деп хабарлады Reuters. Сонымен бірге энергия бағасының өсуі Еуропа Орталық Банкінің пайыздық мөлшерлемені көтеруі мүмкін деген күтулерді күшейтіп, Франция сияқты жоғары қарызға батқан елдерге қосымша қысым жасап отыр.
Еуроаймақта Германияның Бундтарына қарсы спредтер кеңейді: Бельгияда спред 10 базистік пункттен астамға өсіп, 2012 жылдан бергі ең жоғары деңгейге жетті, Италияда спред 10,5 пунктке, Испанияда 7,5 пунктке, ал Грекияда 8,5 пунктке кеңейді.
Алдын ала болжамдар қандай?
Негізгі сұрақ – шиеленіс күшейсе, Еуропалық Орталық Банк араласа ма, – деді Reuters агенттігіне Nomura компаниясының Еуропа бойынша аға экономисі Анджей Щепаньяк. «Біз Еуропалық Орталық Банктің араласу шегі өте жоғары деп есептейміз», – деді ол. Экономисттің пікірінше, бұл тек Францияның мәселелері басқа нарықтарға таралып, реттеушіге қарыз алу шығындарын басқаруға кедергі келтірген жағдайда ғана орын алады.
Aegon Investment Management компаниясының портфель менеджері Ирина Курочкина Еуропалық Орталық Банк кірістердің күрт өсуі қаржылық жағдайлардың тым жылдам қатаңдауына әкелгенін сигнал берсе, жағдайды тұрақтандыра алады деп келіседі. Мұндай сигнал әрі қарайғы пайыздық мөлшерлемелердің өсуіне деген күтулерді бәсеңдетіп, облигация нарығын қолдайды. Reuters мәліметі бойынша, трейдерлер қазір 2027 жылдың соңына дейін үш рет пайыздық мөлшерлеменің көтерілуін бағалап отыр.
«Саяси дағдарыс пен тұрмыс құнының жоғары болуына байланысты халықтың наразылығы француз билігіне келесі жылғы президенттік сайлауға дейін мемлекеттік қаржыны реттеуге мүмкіндік бермей отыр», – дейді Brown Brothers Harriman & Co. компаниясының аға нарық стратегі Элиас Хаддад.
Allspring Global Investments компаниясының тұрақты кіріс бөлімінің операциялық директоры Генриетта Пакменттің айтуынша, алдағы айларда француз үкіметінің қарызына инвесторлардың сенімін қалпына келтіруі мүмкін факторлар өте аз.
Еуропада қазір қарыз дағдарысына қарсы 2010 жылдардың басындағыдан әлдеқайда көп қорғаныс шаралары бар, ал Франция сол кезде Грекия мен басқа елдерді жайлаған банктік мәселелерге тап емес, – деді Guinness Global Investors компаниясының портфель менеджері Крейг Вейси. Алайда, оның пікірінше, егер инвесторлар Германияның қарызы көп елдерге көмек көрсету үшін қосымша қарыз алуға мәжбүр болады деп қорқа бастаса, сату толқыны неміс облигацияларына да таралуы мүмкін, деп жазады Bloomberg.
Citi экономикасы маманы Жада Джани Еуропа бүгін дағдарыстарға 15 жыл бұрынғыға қарағанда жақсы дайындалғанын және еуропалық институттардың күшейгенін айтады. «Бірақ еуроскептицизмнің қайта өршуі шектеуші фактор болып табылады», – деді ол.
