«Grande TACO» деген не: сарапшылар Трамптың Иранмен бітімін қалай бағалады

АҚШ Президенті Дональд Трамп Иранмен екі апталық атысты тоқтату туралы келісімге ультиматумы аяқталуға екі сағаттан да аз уақыт қалғанда келді; ультиматум бойынша Тегеранға Ормуз бұғазын ашу немесе оның энергетикалық инфрақұрылымына ауқымды соққылар жасау қаупі төндіру талап етілген. Акция нарығының сарапшылары Трамптың Иранды «бір түнде» жою жоспарын кенеттен тастап кеткенін американдық тез тамақтағы тағам мөлшеріне сілтеме жасап және «Трамп әрдайым қорқақтайды» деген саяси мемге орай «Гранде ТАКО» деп атады.

— Бұл нарықтардың үміт еткен дәл сол үлкен TACO. «Бұғаздың ашылуы аса маңызды және мұнай бағасы, бәлкім, өз шыңына жетті. Бұл дағдарыс артында салдарлар жолын қалдырады. Бірақ шиеленіс пен құбылмалылықтың шыңы, ең ықтимал, біздің артта қалды», – деді Capital.com компаниясының аға нарық талдаушысы Кайл Родда (Reuters сілтемесімен).

— «[Соғыс қимылдарын тоқтату] Трампқа тым ауқымды ультиматумынан шегінуге мүмкіндік береді, бірақ мұнай нарықтары мен соғыстан шығудың жолын әлі ұсынбайды. Ұзақ мерзімді атыстың толық сенімділігіне дейін [Орта Шығыста] тоқтатылған мұнай мен сұйытылған табиғи газ өндірісінің қайта жандануы күмәнді. Бірақ бейбіт келісімге қол жеткізілген күннің өзінде де, соғыс алдындағы күтулермен салыстырғанда, келесі бірнеше жыл ішінде нарықта күніне 3–5 миллион баррель тапшылық болады, себебі мұнай мен мұнай өнімдерін экспорттау инфрақұрылымына зақым келген, оны қалпына келтіруге айлар немесе тіпті жылдар қажет, деді MST Marquee компаниясының энергетика саласындағы зерттеулер бөлімінің басшысы Сол Кавоник.

«АҚШ пен Иранның ұстанымдары арасында әлі де айтарлықтай алшақтық бар. Алайда Израильдің мақсаттары мүлде басқа салада жатыр. Бұл үш тараптың барлығын қанағаттандыратын келісімге келуі үшін әлі де ұзақ жол бар», – деді NLI зерттеу институтының бас акциялар стратегі Шингo Идэ.

— «Глобалды жүк тасымалын 24 сағат ішінде қайта іске қоса алмайсыз», — деді Батыс Австралия университетінің Қорғаныс және қауіпсіздік зерттеулері институтының профессоры Дженнифер Паркер. «Танкер иелері, сақтандырушылар мен теңізшілер тәуекелдердің шынымен азайғанына, жай ғана уақытша кейінге шегерілгеніне емес екеніне сендірілуі керек» (Bloomberg-тен алынған дәйексөз).

— Негізінде, біз макроэкономикалық ортаның әлі де тұрақсыз болуы жағдайында классикалық «жеңілдік раллиіне» куә болып отырмыз. Акциялар нарығы шиеленістің бәсеңдеуі туралы жаңалықтарға реакция жасап жатыр, бірақ инвесторлар хедждеу позицияларын жабуға асықпайды, себебі негізгі жағдай әлі де белгісіз. Оң көзқарас сақтықпен қатар өмір сүріп жатыр: инвесторлар тәуекелді активтерге бөлімін тактикалық тұрғыдан арттырғанымен, трендтің кері бұрылуы немесе жаңа жағымсыз жаңалықтардан сақтандыру ретінде қорғаныс позицияларын ұстап, тіпті нығайтуды жалғастырып отыр, – деді Global X ETF инвестициялық стратегі Билли Леунг ( CNBC сілтемесімен).

— «Мұндай жағдайлар үнемі болып тұрады. Бұл инвесторлар қайтадан көбірек тәуекелге баруға дайын дегенді білдіре ме? Жоқ. Нарық жағдайының шын мәнінде өзгеруі үшін бізге тұрақты бейбітшілік қажет. «Қазір адамдар тәуекелге бармайды — барлық серпінді сауда алгоритмдері қамтамасыз етіп отыр», — деп баса айтты Reuters-ке сілтеме жасап Westpac-тың Қаржы нарықтары стратегиясы бөлімінің бастығы Мартин Уаттон .

Иранның Ұлттық Қауіпсіздік Жоғарғы Кеңесі (ҰҚЖК) 10 сәуірде Исламабадта АҚШ-пен тікелей келіссөздер басталғанын жариялады. Кеңес сонымен қатар қазіргі екі апталық атысты өзара келісіммен ұзартуға болатынын да атап өтті. Дональд Трамп иран тарапы ұсынған он тармақтық бейбіт жоспарды «келіссөздердің жұмыс негізі» деп сипаттады.

Жоғарғы ұлттық қауіпсіздік кеңесімен тығыз байланысы бар ирандық Nour News басылымының мәліметінше, Тегеранның талаптар тізіміне мыналар кіреді: АҚШ-тың агрессия жасамау жөніндегі негізгі кепілдіктері, Иранның уранды байыту және Ормуз бұғазын бақылауда ұстау құқығын мойындау, сондай-ақ бірінші және екінші деңгейлі санкцияларды толықтай алып тастау және Иранға қарсы БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесі мен АЭББ-нің барлық резолюцияларын күшін жою. Сонымен қатар, тізімде Иранға әскери зиян үшін өтемақы төлеу, АҚШ әскерлерін аймақтан шығару және барлық майдандарда, соның ішінде Израиль мен Ливандағы Хезболла арасындағы қақтығыста да атысты тоқтату талаптары бар, деп хабарлайды The Wall Street Journal.