Иранға қойылған соңғы мерзімге 12 сағат қалғанда Трамп елді «өркениетті жоюмен» қорқытты.

АҚШ Президенті Дональд Трамп Иранға Вашингтонмен бейбіт келісімге келіп, Ормуз бұғазын қайта ашуға қойған мерзімі аяқталуға таяғанда, егер иран билігі жеңілдіктерге бармаса, Тегеранды «бүкіл өркениетті жоюмен» қорқытты. «Мен бұған жол бергім келмейді, бірақ, бәлкім, солай болады», – деп жазды Трамп ThuthSocial желісінде өзі белгілеген мерзім аяқталуға дәл 12 сағат қалғанда.

«Бүгін бүкіл бір өркениет жойылады, және ол ешқашан қайта тірілмейді,» — деп мәлімдеді АҚШ Президенті, алайда Иранда «толық және түбегейлі режим ауысуы» жүзеге асқанын және Ислам Республикасында «басқа, ақылға қонымды әрі радикализмі төмен ойлы адамдар» үстемдік еткенін атап өтіп, «мүмкін, бірдеңе революциялық әрі әдемі болар» деді. «Кім біледі?» – деп ойлады Трамп. «Бүгін біз әлемнің ұзақ әрі күрделі тарихындағы ең маңызды сәттердің бірінде не боларын білетін боламыз», деді ол, «47 жыл бойы жалғасқан бопсалау, жемқорлық пен өлім ақыры аяқталады» — бұл, мүмкін, 1979 жылғы Ислам революциясынан кейін билікке келген Ирандағы аятоллалардың билігінің аяқталуына меңзеді.

АҚШ вице-президенті Дж. Д. Вэнс Будапешттегі баспасөз мәслихатында «Орта Шығыстағы бұл соғыс өте жақын уақытта аяқталады» және АҚШ қақтығыстың «қолайлы» шешіміне үміт артатынын айтты ( Bloomberg сілтемесі бойынша). Иранның Харк аралында АҚШ күштерінің жүргізген операциясы «стратегияның өзгеруін білдірмейді», – деп қосты Вэнс. «Принцип бойынша Ирандағы АҚШ-тың әскери мақсаттары орындалды», – деді ол, – «оқиғалардың соңғы нәтижесі ирандық өкілдерге байланысты» ( The Wall Street Journal-ға сілтеме жасап).

7 сәуірде Иран БАҚ-тары, соның ішінде Мехр ақпарат агенттігі, елдің ең ірі мұнай терминалы орналасқан аралда жарылыстар болғанын хабарлады. Елдің мұнай экспортының басым бөлігі Харг арқылы өтеді. Кейін The Wall Street Journal АҚШ-тың Харг аралында «50-ден астам әскери нысанға» соққы бергенін растады. Газет бұл нысандардың нақты қандай екенін көрсетпеді. Демалыс күндері Иранға қойған мерзімін жариялаған Трамп Тегеран соғыс әрекеттерін тоқтатуға келіспесе және 7 сәуірде Шығыс уақыты бойынша сағат 20:00-ге (8 сәуір, Астана уақыты бойынша 05:00) дейін Ормуз бұғазын ашпаса, республиканың энергетикалық инфрақұрылымы мен көпірлеріне соққылар жасайтынын ескертті.

7 сәуірде Трамптың пікірлерінен кейін Brent маркалы шикі мұнай 0,8%-ға өсіп, баррелі 110,65 долларға жетті. Мамырға арналған WTI фьючерстері де алдыңғы жабылуға қарағанда 2%-ға өсіп, 114,82 долларға саудаланып жатыр.

АҚШ-тың негізгі акция индекстері бойынша фьючерстер төмендеуде: S&P 500 келісімшарттары 0,36%-ға, Dow Jones келісімшарттары 0,25%-ға, ал Nasdaq 100 келісімшарттары 0,53%-ға төмендеді. Еуропалық қор нарықтары да теріс үрдісті көрсетіп отыр: пан-еуропалық Stoxx 600 индексі Трамптың пікірлерінен кейін теріс аймаққа өтіп, 0,28%-ға төмендеді, дегенмен сауда сессиясында ол қысқа мерзімде 0,8%-ға өскен еді.