Соғыс пен мұнай бумының фонында ресей рублі әлемнің жетекші валюталары тізімінде бірінші орынға шықты.

Bloomberg мәліметі бойынша, осы тоқсанда АҚШ долларына шаққанда әлемдік валюталар арасында ресей рублі ең жоғары өсім көрсетті. Бұл Таяу Шығыстағы соғыс салдарынан пайда болған рекордтық жабдықтау үзілістері фонында мұнай сатудан Ресейге шетелдік валютаның күрт ағынымен байланысты.

Bloomberg мәліметі бойынша, сәуір айының басынан бері ресей рублі долларға шаққанда шамамен 12%-ға нығайып, 72,6-ға жетті, бұл 2023 жылғы ақпаннан бергі ең жоғары көрсеткіш. Ресей Банкінің мәліметіне сәйкес, сәуірде елдің ірі экспорттаушыларының таза валюта сатылымы өткен аймен салыстырғанда үш есеге өсіп, 7,3 миллиард долларды құрады. Бұл наурызда Урал мұнайының орташа бағасы бір баррельге 77 АҚШ долларына дейін өсуімен байланысты, ал бір ай бұрын ол 44,6 доллар болған. Ресейлік реттеуші мәліметіне сәйкес, сәуірде Урал мұнайының орташа бағасы бір баррельге 94,9 долларды құрады, бұл осы айда Ресейге қосымша қатты валюта түсімдерін әкелді.

Шикі мұнайдың Brent маркасының эталондық бағасы ақпан айының соңынан бері Таяу Шығыстағы үздіксіз жабдықтау үзілістері мен Ормуз бұғазы арқылы жүк тасымалдаудың бұғатталуы жағдайында 30%-дан астамға өсті. 19 мамырдағы саудада шілде айына арналған Brent келісімшарттары барреліне 110 доллардан жоғары бағамен саудаланды, ал маусым айына арналған АҚШ-тың WTI маркалы мұнай фьючерстері 108 доллардан жоғары бағамен саудаланды.

Bloomberg мәліметі бойынша, ресей рублінің айырбас бағамы ресми және нарықтық болжамдарға қарамастан екінші жыл қатарынан төмендеуден бас тартты. Бұл кейбір сарапшыларды қазіргі экономикалық жағдайға сәйкес рубльдің артық бағаланғанына сенуге итермеледі.

«Егер Ресей экономикасы ақырында әскери бағытынан ауытқып кетсе, рубль де бұрынғы таныс деңгейлерге оралады», – деді Дубайдағы Istar Capital компаниясының аға портфель менеджері Искандер Лутско. «Алайда қазіргі жағдай оны одан әрі нығайтуға өте қолайлы», – деп атап өтті ол.

Мамыр айында – өткен жылдың маусымынан бері алғаш рет – Ресей Ұлттық байлық қоры (ҰБҚ, мемлекеттік резервтік қор, оның ресурстары мұнай бағасы төмендеген кезде бюджетті қолдау үшін пайдаланылады) үшін шетелдік валюта мен алтын сатып алуды қайта бастады. Ресей үкіметі осы мақсатқа 110 миллиард рубль ($1,5 млрд) бөлді, бірақ бұл сома экспорттаушылардың сататын валюта көлемімен салыстырғанда мардымсыз. Лутсконың пікірінше, Ұлттық байлық қорына жасалатын сатып алулар рубльдің әлсіреуіне жеткіліксіз болып қала береді және ол өсіп келе жатқан экспорттық түсімдермен өтеледі. Ол сонымен бірге ресейлік рубльдің АҚШ долларына шаққанда 65–70 рубльге дейін нығайса, таң қалмайтынын айтты.

Сонымен қатар, егер Иранға қатысты шиеленіс маусым айындағы келесі отырысқа дейін жалғаса берсе, Ресей Банкі негізгі мөлшерлемені төмендетуді тоқтата тұруы мүмкін деген қауіп күшейіп барады, – деді Лутско. Бұл бұрыннан мықты болып тұрған рубльге қосымша қолдау көрсетеді, – деп атап өтті сарапшы.

Ресей Банкінің соңғы отырыстарында басшылық Таяу Шығыстағы қақтығысты ұзақ мерзімді маңызды инфляциялық тәуекел ретінде қарастыратынын білдірді. Бұл фактор реттеушінің несие алу шығындарын төмендету мүмкіндігін қазірдің өзінде шектеп отыр, деп түсіндіреді Bloomberg.

Мамыр айының басында Ресей үкіметі биылғы жылға рубльдің орташа жылдық айырбас бағамын бұрын күтілген 92,2 рубльден 81,5 рубльге дейін төмендетіп, болжамын қайта қарады, дегенмен бұл көрсеткіш қазіргі айырбас бағамынан әлі де айтарлықтай төмен.

Bloomberg атап өткендей, ұлттық валютаның нығаюы экспорттаушылардың рубльмен көрсетілген кірістерінің айырбастау кезінде азаюына әкеліп, бұл олардың пайдасына, дивидендтеріне және мемлекеттік бюджетке түсетін салық түсімдеріне қысым жасап отыр.