SpaceX пен Blue Origin орбиталық дата-орталықтар құруға асығуда — WSJ
Илон Маск пен Джефф Безостың ғарыш компаниялары жасанды интеллектке арналған дата-орталықтарын ғарышта құру идеясын қолға алды, деп хабарлады The Wall Street Journal. Мұндай жобалар ауқымды техникалық және қаржылық қиындықтармен байланысты, бірақ ғарыштық ұшыру технологиялары дамып, арзандай түскен сайын олардың ықтималдығы жақсарып келеді. Бұған SpaceX-тің белсенді ықпалы бар.
Егжей-тегжейлі
SpaceX (Илон Маск) пен Blue Origin (Джефф Безос) аэрокосмикалық компаниялары — Жер орбитасына жасанды интеллекттің есептеу қуатын көшіруге арналған технологияларды параллель түрде әзірлеп жатыр, деп жазды The Wall Street Journal пікірталастарға қатысқан дереккөздерге сілтеме жасап.
Дереккөздің айтуынша, Blue Origin–де бір жылдан астам уақыт бойы ғарыштық дата-орталықтарға арналған технологиялармен айналысып келе жатқан арнайы командасы бар. SpaceX жаңартылған Starlink спутниктерін ЖИ-есептеулерге қолдануды жоспарлап отыр және осы идеяны компанияны $800 млрд-қа дейін бағалауы мүмкін мәміле аясында ілгерілетіп жатыр, деді дереккөздер.
WSJ сауалына SpaceX жауап бермеді, ал Blue Origin өкілі түсініктеме беруден бас тартты.
Ықтималдылығы қанша?
Есептеу міндеттерін орындай алатын спутниктерді жаппай орбитаға шығару — ауыр инженерлік қиындықтар мен жоғары шығынды талап етеді, деді WSJ. Соған қарамастан, бұл идея ЖИ мен ғарыш технологияларымен айналысатын көптеген салалық лидерлердің қызығушылығын оятты, деп қосты басылым.
Спутник-дата-орталықтар ЖИ индустриясына, мысалы, энергиямен қамту мәселесін шешуге көмектеседі: орбитадағы аппараттар есептеулер үшін Күн энергиясын пайдалана алады, деп жазды WSJ. Бірақ мұндай тәсілді жақтаушылар орбиталық ЖИ-дата-орталықтар құру үшін әлі де көптеген техникалық кедергілерді еңсеру қажет екенін мойындайды — оның ішінде ірі жерүсті дата-орталықтарымен салыстырмалы өнімділікке жету міндеті бар.
Скептиктердің пікірінше, тәуекелдер төмендетіліп көрсетілген, ал ғарыштық дата-орталықтар жердегі шешімдермен баға жағынан бәсекелесе алмайды. Әсіресе Жердегі энергияға және басқа ресурстарға қатысты шектеулер уақыт өте әлсіресе. WSJ еске салғандай, Джефф Безос қазан айында: мұндай жүйелердің жерүсті ЖИ-инфрақұрылымынан арзанырақ болуы үшін шамамен 20 жылдай қажет болады, — деген еді.
Бұл жобадағы қиындықтардың бірі — қажет болуы мүмкін спутниктердің саны. Google жетекшісі Трэвис Билстің WSJ-ға берген деректеріне сәйкес, қуаты 1 ГВт жерүсті дата-орталығының жұмысын орбитаға «көшіру» үшін шамамен 100 кВт-тан 10 000 спутник қажет.
Planet Labs спутник өндірушісі және операторының бас директоры Уилл Маршалл WSJ-ға: «Ресурсты көп қажет ететін инфрақұрылымды Жерден тыс жерге шығару талқыланып келе жатқалы көп болды, бірақ ұшыру мен спутник өндірісінің құны айтарлықтай төмендеуі керек еді. Біз соған жақындап келеміз», — деді.
Спутниктерді дата-орталық ретінде пайдалану көптеген техникалық мәселелер туғызады: орбитадағы ЖИ-чиптердің температурасын басқару, радиациядан қорғау және деректерді Жерге елеулі кідіріссіз жеткізу қажеттілігі бар, деді WSJ.
Muon Space спутниктік компаниясының бас директоры Джонни Дайер: «Инженерлік міндеттер көп, бірақ меніңше, олардың барлығы шешілетін нәрсе. Ақырында бәрі ұшыру мүмкіндігіне тіреледі».
Алда не болмақ?
Мыңдаған спутник-дата-орталықты ұшыру перспективасы бүкіл аэрокосмикалық жеткізу тізбегіндегі бизнесті, соның ішінде зымыран компанияларын да жандандыруы мүмкін, деп жазды WSJ. Зымыран әзірлеу — қымбат әрі күрделі жұмыс, бірақ жиі ұшыру операторларға шығынды өтеп, маржаны арттыруға мүмкіндік береді.
Масктің SpaceX компаниясы осы логиканы қазірдің өзінде ұстанады: ол жартылай қайта пайдаланылатын Falcon 9 зымыранын рекордтық қарқынмен ұшырып, Starlink спутниктерін орбитаға шығарып келеді. Компания сондай-ақ келесі буынның ауыр, қайта пайдаланылатын Starship зымыраны арқылы ұшыру құнын одан әрі төмендетуді көздейді. WSJ дереккөздерінің айтуынша, SpaceX ЖИ-есептеу жүйелерін Starship арқылы ұшыруға арналған арнайы жаңартылған спутниктерге орналастыруды жоспарлап отыр.
Биыл Безостың Blue Origin компаниясы көп жылдар бойы жасалған New Glenn зымыранын көрсетуге дайындық бойынша айтарлықтай ілгеріледі, деді WSJ. Бұл зымыран ішінара қайта пайдаланылатын әрі көп спутник тасымалдауға арналған үлкен жамылғы-сәлеткесімен жабдықталған.
Google мен Planet Labs 2027 жылдың басында Google-дың фирмалық ЖИ-чиптері — TPU орнатылған екі сынақ спутнигін орбитаға шығаруды жоспарлап отыр. Компания бұл жобаны масштабты технологиялық қиындықтарға байланысты «айлы миссия» деп атайды, деп жазды WSJ.
