«Трейдерлер пана іздеуге асығуда»: Израильдің Иранға шабуылына Уолл-стриттің пікірі

13 маусымға қараған түні Израиль Иранға шабуыл жасады. Израиль премьер-министрі Биньямин Нетаньяху шабуыл Иранның ядролық қару жасау бағдарламасына бағытталғанын мәлімдеді. Қарымта соққы қаупіне байланысты Израильде төтенше жағдай жарияланды. Төменде сарапшылардың бұл шабуылға қор нарығының жауабы қалай болғаны жөніндегі пікірлері берілген.

«Трейдерлер пана іздеуге асығуда», — деді Reuters агенттігіне Торонто қаласындағы Corpay компаниясының бас нарықтық стратегі Карл Шамотта. Оның айтуынша, дәстүрлі қорғаныш валюталары саналатын швейцариялық франк пен жапон иенасы шабуыл туралы жаңалықтардан кейін 0,3–0,4% көтерілді.

Азиядағы сауда-саттықта акциялар «қызыл аймақта» саудаланды: Жапонияның Nikkei 225 индексі 1%, Қытайдың Shanghai Composite индексі 0,5%, ал Гонконгтың Hang Seng индексі 0,4% құлдырады. АҚШ-тың негізгі қор индекстеріне арналған фьючерстер шамамен 1,5% төмендеді.

«Иранға жасалған әуе соққысы Азия нарығындағы тәуекелге деген өсіп келе жатқан тәбетті күрт басады — әсіресе алдағы демалыс күндері шиеленіс ошақтары тұтанып кетуі мүмкін, ал олардың кез келгені геосаяси картаны да, қаржылық ахуалды да түбегейлі өзгертіп жіберуі мүмкін», — деп келтіреді Bloomberg Vantage Markets сарапшысы Хебе Ченнің сөзін.

Westpac Banking бас экономисі Люси Эллистің айтуынша, болған оқиғалар ең нашар сценарийлер (мысалы, тарифтерге қатысты) кейінгі орынға ысырылғанымен, нарықтарға әлі де жоғары геосаяси белгісіздік төніп тұрғанын көрсетеді. «Сонымен қатар, мұнай бағасының өсуі арқылы қысқа мерзімді инфляциялық тәуекелдер де аздап артып келеді», — деді ол.

Тамыз айына арналған Brent маркалы мұнай фьючерстерінің бағасы 10,2% күрт өсіп, $76-дан асты. Иран Парсы мен Оман шығанақтарын жалғайтын Ормуз бұғазының солтүстік жағалауын бақылайды. Бұл бұғаз арқылы әлемдік мұнай саудасының шамамен төрттен бірі өтеді. Бұған дейін Иран ұлттық қауіпсіздігіне қауіп төнген жағдайда бұғаз арқылы тасымалды шектеумен бірнеше рет сес көрсеткен болатын. Осы аптада JPMorgan Таяу Шығыстағы жағдай ушығатын ең нашар сценарий жүзеге асса, мұнай бағасы бір баррель үшін $130-ға дейін жетуі мүмкін екенін ескертті. Энергия тасымалдаушылары бағасының тұрақты өсуі әлемдік инфляцияның өршуіне түрткі болып, орталық банктер үшін сауда соғысының салдарын еңсеру жұмысын күрделендіруі мүмкін, деп жазады Bloomberg.

«Біз қайтадан жоғары геосаяси белгісіздік жағдайында қалдық. Бұл мұнай нарығын тұрақсыз күйде ұстап отыр және жеткізілімдегі ықтимал үзілістерге байланысты тәуекел үшін жоғары сыйақы талап етеді», — дейді ING Groep NV компаниясының шикізат стратегиясы бөлімінің басшысы Уоррен Паттерсон.

«Шабуыл макроэкономикалық және жүйелік қорлар ұзақ позицияларды қайта қалыпқа келтіріп, инвесторлардың көңіл-күйі қайтадан оптимизмге бой алдырған шешуші сәтте орын алды», — деп келтіреді Bloomberg IG компаниясының стратегі Тони Сикамораның сөзін. — «Иран тарапынан қандай да бір жауап пен жаңа жаңалықтарды күтіп отырған шақта, демалыс күндері қарсаңында трейдерлер тәуекелді позицияларды қысқартып жатқандықтан, тәуекелге деген тәбет одан әрі төмендеуі мүмкін».

Иранның қарымта шараларды осы демалыс күндері қабылдауы әбден мүмкін, дейді JonesTrading компаниясының бас нарықтық стратегі Майкл О’Рурк. «Бұл адамдарды нарықтан шеттеп, сақтық танытуға итермелейді», — деп есептейді ол.

«Тәуекелден бас тарту сақтала ма, жоқ па — енді алдағы 24–48 сағаттағы жағдайға байланысты», — дейді Чанана. — «Егер Тегеран сабырлы әрекет етіп, энергия ресурстарын жеткізу кедергісіз жалғасатын болса, тәжірибе көрсеткендей, тәуекел сыйақысы тез арада төмендеуі мүмкін. Бірақ қандай да бір қарымта шабуыл немесе жеткізудегі үзіліс белгілері байқалса, бұл құбылмалылықты жоғары деңгейде ұстап тұрып, мұнай бағасы мен қорғаныш активтерінің өсуіне себеп болады».

Иран тарапынан қарымта соққы жасалу қаупі белгісіздікті күшейтіп, инвесторларды қорғаныш активтеріне көшуге итермелейді, дейді Saxo Capital Markets компаниясының стратегі Чару Чанана. «Нарықтар онсыз да күйзеліс жағдайында тұр, ал тәуекелге деген көзқарас нашарлап кеткен кезде, алтын тек қақтығыс қаупінен қорғану құралы ғана емес, сонымен қатар оның инфляция мен құбылмалылыққа ықтимал әсерінен сақтану құралы ретінде де сұраныста бола береді», — деп атап өтті ол.

Жұма күні таңертең спот-нарықтағы алтын бағасы 1,1% өсіп, бір унциясы $3424,79-ға жетті. Бұл сәуірде тіркелген тарихи рекордтан небәрі $75-қа төмен.