«Барлығы аяқталды»: сарапшылар жасанды интеллекттің беделді мамандықтар мен тұрғын үй нарығына қауіп төндіретінін сипаттады.

Тәуелсіз рейтингтік агенттік Egan-Jones есебіне сәйкес, жасанды интеллекттің дамуы «экономиканы толық қайта құрылымдау іс жүзінде сөзсіз» дегенді білдіреді. Оның талдаушылары ірі компаниялардың қиындықтары туралы ерте ескертулер берумен танымал. Атап айтқанда, агенттік Enron мен WorldCom компанияларының рейтингтерін олардың мәселелері нарыққа белгілі болмас бұрын-ақ төмендетті, ал 2008 жылы Bear Stearns пен Lehman Brothers компанияларындағы несиелік тәуекелдерді алдын ала атап көрсетті.

Egan-Jones қазір «Барлығы аяқталды» атты эссе жариялады, онда жасанды интеллекттің дамуына байланысты сағаттық негізде сараптама ұсынатын компаниялар жұмыс орындарын қысқарту кезінде «бірінші кезекте» болатынын алға тартады. Сонымен қатар, ең жоғары білікті мамандар да бұдан аман қалмайды.

«Соңғы модельдердің мүмкіндіктері олардың кеңінен қолданылуына қажетті нәтижелер сапасы мен өңдеу жылдамдығының шегін асып кеткендей», – деп мәлімдейді тәуелсіз рейтинг агенттігі әрі корпоративтік дауыс беру жөніндегі кеңесші Egan-Jones есебі. Бұл кәсіби қызметтер саласындағы табыстың төмендеуін күтуге тиіспіз дегенді білдіреді, – деп жазады сарапшылар.

Олардың пікірінше, кейбір компаниялар азырақ қызметкермен немесе тіпті қызметкерсіз де тиімдірек жұмыс істей алады және тәулік бойы жұмыс істеуге көшуде еш қиындыққа тап болмайды.

Бұл үмітсіз болжам Citrini Research компаниясының жоғары деңгейдегі есептегі қорытындыларымен үндеседі, ол ақпанда «ЖИ апокалипсисі» сценарийімен нарықты дүр сілкіндірді. Атап айтқанда, инвесторлардың үрейі бағдарламалық жасақтама әзірлеушілердің акцияларын жаппай сатуға әкелді: олардың жалпы нарықтық капитализациясы MarketWatch мәліметі бойынша 200 миллиард долларға төмендеді. Citrini болжауынша, осы компаниялар алғашқы болып зардап шегеді, одан кейін кеңсе қызметкерлерін жаппай қысқарту басталады.

Egan-Jones сондай-ақ «бағдарламалық қамтамасыз етуді қызмет ретінде» (SaaS) моделі бойынша жұмыс істейтін компаниялар үшін де үмітсіз сурет салады. Компания пайдаланушылардың компьютерлермен өзара әрекеттесуге арналған интерфейстері жай ғана жасанды интеллект платформаларымен қарым-қатынас арқылы алмастырылатынын атап көрсетеді.

Egan-Jones «сағаттық интеллектуалдық капитал» сататын компаниялардың – оның ішінде аудит, инвестициялық банкинг қызметтерін ұсынатындардың – бағалары төмендейтінін ескертті, консалтинг, заң және инженерлік қызметтерді ұсынатын компаниялар жасанды интеллектпен бәсекелестікке байланысты бағалардың төмендеуіне ұшырайды. Бұл жұмыс орындарының қысқаруына әкеледі: қазірдің өзінде AI-ды пайдаланатын шағын команда ірі фирмамен бірдей өнімділікке қол жеткізіп, қызметкерлер санын арттырмай-ақ бизнесін кеңейте алады. Egan-Jones тәуекелдің жоғары екенін әсіресе жоғары деңгейлі мамандарға қатысты деп есептейді, себебі олардың кәсіби білімін енді жасанды интеллекттен алуға болады.

Агенттік сонымен қатар жасанды интеллекттің көмегімен стартаптардың қаншалықты тез өсіп-өркендей алатынын атап өтті. Бұл өз кезегінде олардың жарнамаға тәуелділігін азайтады. Сонымен қатар, бұл венчурлік капитал нарығында өзгерістерге әкеледі, деп атап өтті Иган-Джонс: венчурлік капитал қорлары ақырында өз ықпалын біршама жоғалтып, кірістерінің төмендеуіне ұшырайды.

Қызметкерлер санын қысқарту тұрғын үй нарығына аса ауыр салдар әкелуі мүмкін: жылжымайтын мүлік бағасының өсімі биыл-ақ бәсеңдеді. Компания түсіндіргендей, ипотекалық несиенің көп бөлігін екі отбасылық табыспен өтейді, ал тұрғын үй жалақыға шаққанда қымбаттады — әсіресе қаржылық мүмкіндіктері шектеулі сатып алушылар үшін.

«Біздің пікірімізше, кейбір отбасылардағы шектеулі қаржылық резервтерге байланысты бағалар қысқа мерзімде қысымға ұшырайды», – делінген есепте. Egan-Jones атап өткендей, АҚШ-тағы меншік иелері тұратын үйлердің шамамен 60 пайызы ипотекамен қамтамасыз етілген.

Ұзақ мерзімді перспективада қалаларда жылжымайтын мүлікке ие болудың артықшылықтары әлі де өзекті болып қала береді, бұл ішінара адамдардың бір-біріне жақын тұруға деген талпынысынан туындайды, – деп атап өтті сарапшылар.

Басқа ірі нарық қатысушылары да ұқсас алаңдаушылық білдірді. Қыркүйектің соңында әлемдегі ең ірі хедж-қорлардың бірі – Bridgewater Associates – жасанды интеллект АҚШ жұмыс күшінің 18 пайызын ығыстыруы мүмкін екенін ескертті.

McKinsey Global Institute салыстырмалы түрде сақ сценарий ұсынады: келесі онжылдықта шамамен 11 миллион америкалық өз мамандығын өзгертуге мәжбүр болуы мүмкін; алайда сол уақытта экономикада жаңа жұмыс орындарының саны шамамен төрт есеге өсуі мүмкін. Сондықтан McKinsey-дің бағалауы бойынша 2035 жылға қарай жасанды интеллект жұмыспен қамту құрылымын айтарлықтай өзгертеді, бірақ жұмысшылар санының қысқаруына әкеп соқпайды.

Әзірге жасанды интеллект кәсіби қызметтерге сұраныстың төмендеуіне әкеп соқпады. 1 қазанда әлемдегі ең ірі консалтингтік компания Accenture технологияның әрбір қызметкерге түсетін кірісті арттыруға көмектесіп жатқанын және жаңа қаржы жылында сатылымдардың жеделдеуі мүмкін екенін хабарлады. Бас атқарушы директор Джули Свит клиенттер жасанды интеллектіні енді ғана енгізе бастағанын және цифрлық инфрақұрылымын жаңартуда көмек үшін әлі де Accenture-ге жүгінетінін айтты. Алайда компания жалпы қызметкерлер санының өсуінің бәсеңдейтінін күтеді.