Novo мен Lilly-ге кім бәсекелес бола алады?
Novo Nordisk пен Eli Lilly компанияларының семаглутид гормонына негізделген арықтататын инъекцияларының жылдам табысқа жетуінен кейін, семіздік пен метаболикалық ауруларды емдеу саласы инвесторлардың басты назарында тұр. 2017 жылдың желтоқсанында Ozempic препараты мақұлданған сәттен бері Novo Nordisk акциялары 125%-ға өсті, ал нарықтық құны 252 млрд доллар деңгейіне жетті. 2023 жылдың қарашасында Zepbound препараты шыққаннан кейін, Eli Lilly акциялары 23%-ға қымбаттап, компанияның нарықтық құны 681 млрд долларға дейін артты.
Morgan Stanley аналитиктерінің бағалауы бойынша 2035 жылға дейін жаһандық семіздікке қарсы препараттар нарығының көлемі 150 млрд доллардан асады.
Сонымен қатар, бауырдың алкогольсіз майлы ауруын (NASH) емдеу терапиясы да дамып жатыр. 2024 жылы АҚШ-тың FDA ұйымы алғаш рет NASH аясында пайда болатын фиброз асқынуына қарсы қолданылатын rezdiffra атты препаратты мақұлдады. Бұл аурумен АҚШ-та 8 миллионға дейін адам ауырады, әрі науқастар саны жыл сайын өсіп келеді — бұл жаңа шешімдер үшін үлкен нарықтық әлеует қалыптастырады.
Осы ахуалда инвесторлар назарын нарыққа жаңа препараттарды алғашқы болып шығара алатын компанияларға аудара бастады. Солардың қатарында – Altimmune, Terns Pharmaceuticals және Viking Therapeutics бар:
Altimmune – NASH емдеудегі тиімділікті арттыру үшін жасанды интеллект технологияларын қолданатын және біріктірілген тәсілдерді дамытып жатқан компания.
Terns Pharmaceuticals – инъекцияға балама ретінде GLP-1 аналогын таблетка түрінде жасап, пациенттер үшін қолайлылықты басты орынға қойған.
Viking Therapeutics – бір мезгілде салмақты төмендететін және бауыр ауруларын емдейтін препараттарды зерттеуде.
Негізгі нарықтық факторлар оң әсер етуде: сұраныс жоғары, реттеуші органдар инновацияларды тезірек мақұлдауға дайын, ал инвесторлар қызығушылығы компанияларға капитал тартуға жол ашуда. Ірі инвестициялық банктер бұл компаниялардың акцияларына жоғары мақсатты бағалар беріп, семіздік пен NASH емін биотехнология секторының негізгі өсу драйвері деп санайды.
Altimmune
Altimmune — нарықтық капитализациясы $320 млн-нан асатын биотехнологиялық компания. Оның басты үміт артып отырған препараты — pemvidutide, GLP-1 гормоны мен глюкагон тәрізді пептидтің гибриді. Алғашында ол салмақ тастау үшін жасалған, алайда қазір компания бұл препаратты NASH емінде қолдануға бағыттап отыр.
2025 жылдың жазында Altimmune препараттың екінші фазасының шектеулі клиникалық зерттеу нәтижелерін жариялады. 24 апталық ем кезінде пациенттердің 31%-ында бауыр фиброзы 60% және одан көп мөлшерде азайған, ал плацебо тобында бұл көрсеткіш тек 8% болды. Жоғары дозадағы емдеу салмақтың айтарлықтай төмендеуімен қатар жүрді – бұл препараттың қосарлы қолдану мүмкіндігін (семіздік пен бауыр майлануына қарсы) көрсетеді.
Jefferies аналитиктері Altimmune компаниясы үшінші фазалық кеңейтілген зерттеуге сәтті жол салып жатыр деп есептейді. Қазіргі уақытта компания реттеушілермен бірге клиникалық нәтижелерді жасанды интеллект арқылы бағалайтын жаңа тәсілдерді талқылап жатыр. Еуропада мұндай жүйе — PathAI — қазірдің өзінде мақұлданған.
2025 жылдың тамызында компанияның директорлар кеңесіне Джерри Дурсо тағайындалды. Ол коммерциялық стратегияға басымдық беріп, pemvidutide препаратының нарыққа шығуға дайын екендігін көрсетті. Сонымен қатар, Altimmune бұл препаратты алкогольді бауыр аурулары мен тәуелділікті емдеуде сынақтан өткізуде.
2025 жылдың 2-тоқсанының қорытындысы бойынша, компанияның еркін ақша қаражаты $183 млн болды, бұл 2024 жылдың 31 желтоқсанындағы $131,9 млн-мен салыстырғанда 39%-ға көп. Шығындары тиімді бақыланған: таза шығын $22 млн, былтырғы $24,6 млн-мен салыстырғанда аз. Уолл-Стрит аналитиктерінің 8-і акцияны «сатып алуға» кеңес береді. Jefferies Altimmune-нің акциясына $28 мақсатты баға қойды — бұл қазіргі бағадан 7,5 есе өсу мүмкіндігін білдіреді.
Terns Pharmaceuticals
Terns Pharmaceuticals — семіздікке қарсы таблетка түріндегі емді дамытып жатқан компания. Негізгі жобасы — TERN-601 – GLP-1 рецепторын белсендендіретін шағын молекула. Қазіргі нарықта тек инъекциялар ұсынылатындықтан, тиімді таблетка — үлкен серпіліс болмақ.
Препараттың екінші фазалық сынақтарының нәтижесі 2025 жылдың 4-тоқсанында күтілуде. Осы жылдың басынан бері акциялар 33,5%-ға, ал соңғы үш айда 85%-ға қымбаттады.
Terns жалғыз емес — басқа да компаниялар ішуге арналған дәрі GLP-1 жасап жатыр. Мысалы, Madrigal осы бағыт бойынша қытайлық CSPC компаниясымен эксклюзивті келісімге қол жеткізді. Ал Pfizer өз таблеткасын (danuglipron) жағымсыз әсерлеріне байланысты тоқтатты. Terns бұл негіздегі құрылымды жақсартып, қауіпсіздігін арттырғанын айтады.
Eli Lilly компаниясының orforglipron атты таблеткасының нәтижелері бойынша қант диабеті бар науқастар 72 апта ішінде 8% салмақ жоғалтты. Terns үшін басты драйвер — жақын арадағы зерттеу нәтижелері болмақ.
Қаржылық жағдайы да мықты. 2025 жылдың екінші тоқсанында қолда бар қаражат $315 млн, компания бұл қаржы 2028 жылға дейін жетеді деп мәлімдеді. Ішкі шығындар $25 млн-нан $27 млн-ға өскенмен, бір акцияға шаққандағы шығын 16%-ға төмендеп, $0.26 болды.
Citizens JMP сарапшылары препарат сәтті шықса, компания пероральдық арықтататын дәрі-дәрмек нарығында мықты бәсекелес бола алады дейді. Компания акциясына мақсатты баға — $20, бұл қазіргі бағадан үш есе өсімді білдіреді. 9 аналитиктің 7-і акцияны «сатып алуға» кеңес береді.
Terns — сирек кездесетін шағын биотех компаниялардың бірі: бірнеше перспективалы жобасы және қаржылық қауіпсіздік жастығы бар.
Viking Therapeutics
Viking Therapeutics — масштабты әрі амбициялық компания. Ол семіздік пен NASH емдеу бойынша бірден екі бағытта жұмыс жүргізуде. Екі препарат та клиникалық зерттеулерде жоғары тиімділік көрсетті.
2025 жылдың жазында компания VK2735 атты пероральдық препаратын сынаудың 2-фазалық нәтижесін жариялады. Жоғары дозаларда пациенттер 13 аптада 11–12% салмақ жоғалтты, ал плацебо тобында бұл көрсеткіш 1% шамасында ғана болды. Бұл — orforglipron препаратымен салыстыруға болатын нәтиже. Орташа дозалар да 7–9% салмақ азайтты.
Басты тәуекел — жанама әсерлер: жоғары дозадағы ем кезінде пациенттердің 55%-ында жүрек айну байқалған (плацебо тобында — 40%). Компания бұл әсерді дозаны біртіндеп арттыру арқылы азайтуды жоспарлап отыр.
Morgan Stanley және JPMorgan сарапшылары препараттың тиімділігі сенімді, әрі доза режимін оңтайландыру табысқа жетелейді деп есептейді. Сонымен қатар, компания инъекциялық VK2735 түрін де дамытып жатыр — бұл тәуекелдерді азайтады.
NASH терапиясында, Viking Madrigal-ге бәсеке болып отыр. VK2809 препаратының екінші фазасының нәтижесінде, 75% пациентте аурудың ремиссиясы байқалған (плацебо тобында — 29%), ал фиброздың жақсаруы 44–57% аралығында болды. Бұл нәтижелер препаратты саланың көшбасшысына айналдыруы мүмкін.
Қаржылық тұрғыдан, Viking көптеген биотех компаниялардан әлдеқайда мықты. 2025 жылдың маусымында компанияда $808 млн қолма-қол қаражат болған және қарызы жоқ. Бұл қаржы бірнеше үшінші фазалық зерттеулерді қаржыландыруға жеткілікті. Екінші тоқсандағы шығындар — $65,6 млн, бұл былтырғы $22,3 млн-мен салыстырғанда көп, бірақ кеңейтілген зерттеу жұмыстарына байланысты.
2025 жылдың 19 тамызында Morgan Stanley Viking акцияларына Overweight рейтингін беріп, мақсатты бағасын $98 деп белгіледі — бұл ағымдағы бағадан 4,3 есе жоғары. 16 аналитиктің 15-і акцияны «сатып алуға» кеңес беруде. Компанияның екі күшті препараты және ұзақ мерзімді стратегиясы бар — бұл оны нарықтағы ең перспективалы ойыншылардың біріне айналдырады.
