Соғыс Қытайдың ең ірі әуе компанияларының акцияларының бағасын құлдыратып жіберді. HSBC олардың 3,2 миллиард доллар шығынға ұшырайтынын болжайды.

Қытайдың жетекші әуе компанияларының акциялары Азиядағы бәсекелестеріне қарағанда тезірек құнсызданып жатыр. 28 ақпаннан бері, Таяу Шығыста қақтығыс басталғаннан кейін, қытайлық тасымалдаушылардың акциялары шамамен 30%-ға құлдырады, деп хабарлайды CNBC LSEG деректеріне сілтеме жасап. Салыстыру үшін, сол кезеңде Singapore Airlines акциялары 9%-ға, Korean Air Lines акциялары 7%-ға, ал Japan Airlines акциялары 20%-ға төмендеді.

Бұл құлдырау операциялық дағдарыстың ауқымын көрсетеді: HSBC талдаушыларының болжамы бойынша, Қытайдың «Үлкен үш» әуе компаниялары – Air China, China Eastern және China Southern – 2026 жылы біріктірілген таза шығыны 22 миллиард юаньға ($3,2 миллиард) жетеді. CNBC атап өткендей, бұл олардың табысты бірінші тоқсанын толықтай жояды.

Қытай әуе компанияларына басты соққы АҚШ пен Иран арасындағы қақтығыстан кейінгі Ормуз бұғазының блокадасынан туындаған жанармай дағдарысынан келді. Platts Singapore авиациялық отынның эталондық бағасы наурыз айының соңында барреліне 93 доллардан рекордтық 242 долларға дейін көтеріліп, кейін 163 долларға төмендеді. Қытайда мемлекеттік реттеуге қарамастан, зауыт қақпасындағы авиациялық отын бағасы сәуірде 74%-ға өсті.

CNBC-ның хабарлауынша, жағдайды ушықтырып отырған жайт – әлемдік бәсекелестеріне қарағанда қытай әуе компаниялары жанармай сатып алуларын хедждеуге аса мән бермейді. DBS сарапшыларының айтуынша, «Үлкен үштіктің» ішінде тек China Eastern осы тәуекелдерді басқаруға тырысқан, бірақ оның ұстанымдары өте аз болған. Air China мен China Southern жанармай шокымен ешқандай қорғаныс желісісіз бетпе-бет келіп, мұнай бағасының күрт өсуіне мүлдем қарсы тұра алмады, – деп қосады арна.

Шығындарын өтеу үшін қытай әуе компаниялары жолаушыларға жүктемені өткізу мақсатында билет бағасын және жанармай үстемеақысын күрт көтеруге тырысуда. Алайда бұл қазірдің өзінде сұраныстың құлдырауына әкелді. Goldman Sachs мәліметі бойынша, 14 мамырда аяқталған аптада Қытайдағы ішкі рейстер саны жылдық есеппен 12,7%-ға азайды, ал рейстерді жою көрсеткіші дерлік 30%-ға дейін өсті, бұл маусымдық нормалардан айтарлықтай төмен, деп хабарлайды CNBC.

Әуе компаниялары бағаны одан әрі көтеріп, қарсылық тудырмай жалғастыра алмайды: Қытайдың ішкі нарығы билет бағасына өте сезімтал, ал көптеген негізгі бағыттарда авиация саласы кеңейіп келе жатқан жоғары жылдамдықты теміржол желісінің қысымында.

Осы жағдайда Қытайдың «Үлкен үштігін» аман сақтап тұрған жалғыз нәрсе – Бейжіңнің тікелей қолдауы. «Мемлекеттік компаниялар төзімді болып қала береді және баланстарын тұрақтандыру үшін капитал тартуды жалғастыра алады. Бұл оларды ұқсас жағдайдағы жекеменшік халықаралық тасымалдаушыларға қарағанда банкроттыққа аз ұшырауға бейім етеді», – дейді HSBC-тің көлік саласы бойынша зерттеу бөлімінің басшысы Параш Джай.