Инвестордың дилеммасы: егер АҚШ нарығынан ақшаны шығарсаңыз, қай елдерге инвестиция салу керек?
Осы жылдың қаңтар айында АҚШ нарығына инвестицияларды азайту идеясы көптеген инвесторлар үшін аса өзекті болды. Бірақ балама табу қиын. Фото: Chenyu Guan / Unsplash
Соңғы айларда АҚШ-тан халықаралық нарықтарға капиталды қайта бөлу қажеттілігі туралы идея нарықтарда қайтадан өзектілікке ие болды. Алайда американдық нарық әлемдегі ең ірі болып қала береді. Осы тұрғыдан алғанда баламаларды іздеу күрделі міндет болып табылады. ATLAS Capital компаниясының инвестициялар жөніндегі директоры, CFA Аскар Ахмедов инвесторлар қандай елдерді қарастыруы керектігін талқылайды.
2025 жыл инвесторларға не әкелді
Инвесторлар бірнеше ай бойы портфельдерінде АҚШ нарығының үлесін әртараңдай отырып азайту идеясын талқылап келеді. Алайда соңғы апталарда оның маңыздылығы айтарлықтай артты.
Осының бір себебі – АҚШ президенті Дональд Трамптың АҚШ-тың НАТО-дағы одақтасы Данияға тиесілі Гренландияны сатып алу туралы мәлімдемелері болды. Қаңтар айында ол Гренландияны АҚШ-қа сатуға қарсы шыққан сегіз еуропалық елдің тауарларына қосымша баж салығын енгізу жоспарын да жариялады, бірақ кейін бұл шешімнен бас тартты. Қазір ол Канаданың экспортына 100% баж салығын салумен қорқытуда, ал 26 қаңтарда Оңтүстік Кореядан келетін тауарларға салынатын баж мөлшерін 15%-дан 25%-ға дейін арттыратынын жариялады . Басқаша айтқанда, АҚШ әкімшілігі енді тек геосаяси қарсыластарына емес, союздастарына да шектеу шараларын талқылап отыр.
2025 жылы халықаралық акцияларға АҚШ акцияларына қарағанда көбірек инвестиция салу стратегиясы шынымен де жақсы нәтиже берді, әсіресе жылдың алғашқы жартысында.
Алайда, бұл жетістікті тек Америкадан «капиталдың қашуына» ғана байланыстыру – тым қарапайым болар еді. Халықаралық нарықтардың өсуіне бірқатар негізгі факторлар әсер етті.
Біріншіден, Еуропалық нарық өнеркәсіп секторынан елеулі қолдау алды. Көптеген еуропалық компаниялар (соның ішінде қорғаныс және өнеркәсіп саласындағы компаниялар) Еуропалық Одақтың қорғаныс пен инфрақұрылымды жаңартуға шығындарды айтарлықтай арттыру жоспарларының арқасында мықты қаржылық нәтижелер көрсетті. Бұл өнеркәсіп корпорацияларының өнімдеріне тұрақты сұраныс туғызып, олардың табыстылығын қолдайтын болды.
Екіншіден, Еуропалық банк секторы нарықтың өсуінде маңызды рөл атқарды. Қазіргі пайыздық мөлшерлеме құрылымы банктер үшін қолайлы болып қала береді, себебі несие мөлшерлемелері мен қаржыландыру шығындары (депозиттер) арасындағы спред жоғары болып, олардың таза пайыздық маржасын және табыстылығын қолдайды. Бұл қаржылық көрсеткіштерге және, тиісінше, банк акцияларының бағасына оң әсер етеді.
Әлсіз доллар туралы бөлек айтуға тұрарлық. Америкалық валютаның әлсіреуі — соңғы 12 айда DXY индексі бойынша алты негізгі валютаға қарсы 11%-ға құлдыраған — дәстүрлі түрде дамушы елдерде өндірілетін тауарлардың бағасын қолдайды. Бұл тауар және кен өндіруші компаниялардың акцияларының құнына тікелей әсер етеді. Мұнда жақсы мысал ретінде KazMunayGas сияқты эмитенттерді атауға болады: оның акцияларының бағасы жыл ішінде 55%-дан астам өсті, ал Kazatomprom акциялары Лондон қор биржасында осы кезеңде 120%-ға дейін қымбаттады.
Сонымен қатар, әлсіз доллар доллармен номиналданған халықаралық активтердің табыстылығын арттырып, оларды жаһандық инвесторлар үшін тартымды етеді.
Азияға назар аударыңыз
Бұл үрдіс 2026 жылы да жалғасуы мүмкін, бірақ жағдай анық емес.
Өткен жылы халықаралық нарықтардың мықты көрсеткіштері негізінен АҚШ нарығынан ұзақ уақыт қалып қойғандықтың салдары болды. Инвесторлар АҚШ-тан тыс көптеген компаниялардың көбейткіштері бойынша американдық әріптестеріне қарағанда айтарлықтай арзан екенін байқады. Осылайша бұл алшақтықты қысқарту процесі басталды.
Кейбір халықаралық нарықтардың өсуі де негізінен американдық технологиялық үрдістерден туындады.
Бұл әсіресе Оңтүстік Кореяда, Тайваньда және Жапонияда айқын көрінеді. Осы елдерде америкалық технологиялық сектордың жаһандық құн тізбектеріне тығыз интеграцияланған технологиялық және жартылай өткізгіш компаниялар акция индекстерінің едәуір бөлігін құрайды. Басқаша айтқанда, олар да жасанды интеллект бумынан пайда көрді.
Atlas Capital-дың көзқарасы бойынша, АҚШ нарығына тән негізгі құрылымдық үрдістер – жасанды интеллекттің дамуы, киберқауіпсіздік секторы, финтех және бастапқы жария ұсыныстар нарығы – алдағы жылдары негізінен американдық оқиға болып қала береді. Бұл салаларда көптеген басқа елдер жеткіліксіз өкілдікке ие немесе оларда капитал, технология және адам ресурстарының салыстырмалы экожүйесі жоқ.
Біз АҚШ акцияларының құнының айтарлықтай өсуін күтпейміз, себебі АҚШ нарығы тарихи стандарттар бойынша әлі де қымбат болып отыр. Алайда маржа өсуі мен кірістің ұлғаюы арқылы корпоративтік пайда артуына байланысты әлі де өсуге мүмкіндік бар.
Сонымен бірге, 2026 жылы Оңтүстік Корея мен Тайвань нарықтары тағы да ерекше нәтижелер көрсетуі әбден мүмкін. Себебі қарапайым: олардың қор нарықтары негізінен технологиялық секторға, дәлірек айтқанда жартылай өткізгіш компанияларына шоғырланған, олар әлі де жаһандық инвестициялық назардың орталығында.
АҚШ-тың Оңтүстік Кореяға салынатын баж салығын көтеруі қысқа мерзімді ауытқуларға әкелуі мүмкін, бірақ ұзақ мерзімді инвестициялық негіздемеге айтарлықтай өзгеріс әкелмейді. Елдің жетекші технологиялық компаниялары жасанды интеллект секторы үшін жүйелік маңызын сақтап отыр. Ал онда сұраныс ұсыныстан әлі де жоғары.
Біз осы нарықтардағы негізгі пайда алушылар жады мен AI инфрақұрылымына арналған компоненттердің жаһандық нарығында стратегиялық позицияларды иеленетін жартылай өткізгіштер секторындағы компаниялар мен жалпы технологиялар секторы болатынына сенеміз.
