OpenAI-дың $1 трлн-ға бағаланған IPO-сы және британ нарығының жандану белгісі
OpenAI тарихтағы ең қымбат жария орналастырулардың бірін әзірлеп жатыр, ал медициналық жабдықтар өндірісі бойынша әлемдегі ең ірі компаниялардың бірі – Medline – шамамен $50 млрд бағалаумен IPO-ға өтініш берді. Бұдан бөлек, ұзақ үзілістен кейін британдық IPO нарығында белсенділік байқалуда, алайда жақында биржаға шыққан компаниялардың акцияларының динамикасы әзірге біржақты емес. Апта ішіндегі IPO нарығының басты оқиғаларын назарларыңызға ұсынамыз.
Алда болатын IPO туралы не белгілі
— ChatGPT иесі OpenAI тарихтағы ең ірі IPO-лардың біріне дайындалып жатыр. Reuters дереккөздеріне сүйенсек, компанияның ықтимал бағалауы $1 трлн-ға дейін жетуі мүмкін. Қаржы директоры Сара Фрайер серіктестеріне компания 2027 жылы биржаға шығуды жоспарлап отырғанын айтты, бірақ кейбір кеңесшілер бұл мерзім 2026 жылдың соңына дейін жылжуы мүмкін екенін жоққа шығармайды. OpenAI IPO-ға жақындады, себебі жүргізілген қайта құрылымдау нәтижесінде Microsoft-қа деген тәуелділігін азайтты. Reuters-тің мәліметтері бойынша қазіргі кезде $500 млрд деп бағаланатын OpenAI-дың жылдық кірісі жыл соңына қарай $20 млрд-қа жетеді, алайда шығындары да ұлғайып келеді. Компания басшысы Сэм Альтман биржаға шығуды жасанды интеллект инфрақұрылымына ірі инвестициялар тартудың «ең ықтимал жолы» деп атады.
— Әлемдегі ең ірі медициналық бұйымдар өндірушілерінің бірі Medline АҚШ-та IPO өткізуге өтініш берді. Reuters-тің хабарлауынша компанияны $50 млрд-қа дейін бағалауы мүмкін. Medline шамамен $5 млрд тартуды жоспарлап отыр, акциялары Nasdaq биржасында MDLN тикерімен саудаланбақ. Сарапшылардың пікірінше, бұл орналастыру биылғы жылдың ең ірісі болады әрі АҚШ IPO нарығының қалпына келуіне маңызды сынақ саналады. Хирургиялық құрал-жабдықтар, қолғаптар және зертханалық аспаптар шығаратын Medline 2025 жылдың бірінші жартыжылдығында кірісін жылдық мәнде 9,7%-ға ұлғайтып, $13,5 млрд-қа жеткізді, ал пайдасы 12%-ға жуық өсіп, $655 млн болды. 2021 жылдан бері компанияның иелері – Blackstone, Carlyle және Hellman & Friedman, олар Medline-ды $34 млрд-қа сатып алған.
— Токенделген бағалы қағаздармен сауда жасайтын tZero Group компаниясы 2026 жылы IPO өткізуді жоспарлап отыр. Бұл туралы компанияның бас директоры Алан Коневски Bloomberg-ке берген сұхбатында айтты. Инвесторлар қатарында Нью-Йорк қор биржасының иесі — Intercontinental Exchange (ICE) бар. Компания банктермен келіссөз жүргізіп жатыр, бірақ андеррайтерлерді әлі таңдамаған және IPO-ға дейін капитал тарту мүмкіндігін де қарастыруда. 2014 жылы құрылған tZero бизнеске блокчейн арқылы бағалы қағаздар заңнамасына сай келетін форматта инвестиция тартуға көмектеседі және токенделген активтер, соның ішінде өз акцияларымен сауда жасайды. Компания барлығы шамамен $200 млн инвестиция тартқан. Bloomberg атап өткендей, tZero — биржаға шығуды жоспарлап отырған крипто-компаниялар толқынының бір бөлігі. Солардың қатарында Securitize және Kraken бар.
— Boeing-ке 250 жылдан бері жеткізуші болып келе жатқан британдық Doncasters Group компаниясы 2026 жылы Нью-Йоркте IPO өткізуді жоспарлап отыр, деп жазады Bloomberg. Компания Еуропада әскери шығындардың өсуі аясында қорғаныс және аэроғарыш саласына қызығатын инвесторларды тартуды көздейді. Doncasters ұшақ қозғалтқыштары мен турбиналарға арналған металл компоненттер өндіреді және 2024 жылы 585 млн фунт табыс тапты. Нью-Йоркте орналастыру туралы шешім – Лондон биржасының IPO нарығы үшін тағы бір соққы. 2025 жылы британ нарығы орналастырулар саны бойынша әлемдік алғашқы 20-лықтан шығып қалғанын Bloomberg атап өтті.
— Діни ұйымдарға бағытталған америкалық технологиялық компания Gloo Holdings АҚШ-та $873 млн-ға дейінгі бағалаумен IPO өткізуді жоспарлап отыр, деп хабарлайды Reuters. Компания 9,1 млн акцияны бір данасын $10–$12 бағасымен сата отырып, $109 млн тартпақ. Gloo-дың технологиялық бағытын осы жылдың басында компанияға қосылған Intel-дің бұрынғы бас директоры Пэт Гелсингер басқарады. Ол христиан шіркеулері мен өзге де діни қауымдастықтар үшін виртуалды ассистенттер мен чат-боттар сияқты жасанды интеллектке негізделген құралдарды дамытуға көмектесіп жатыр.
Жуырдағы IPO нәтижелері
— Shawbrook британ банкі акциялары 30 қазанда Лондонда өткен алғашқы сауда күні 7% өсім көрсетті. Бұл — соңғы екі жылдағы британ компаниясының ең ірі IPO-сы. Компания акцияларды бір данасын 3,7 фунттан орналастырды, бұл жарияланған 3,5–3,9 фунт диапазонының ортасына сәйкес келеді. Нәтижесінде Shawbrook өзін 1,92 млрд фунтқа ($2,6 млрд) бағалады, деп хабарлайды Reuters. Тартылған қаражаттың бір бөлігі жаңа сатып алуларға бағытталмақ: 2011 жылдан бері Shawbrook 24 келісім жасады, оның ішінде ThinCats кредиторын сатып алған. Бұл IPO — 2025 жылы Еуропадағы орналастырулардың небәрі 2%-ы ғана тиесілі болған Лондон үшін сирек кездесетін жетістік, деп атап өтті Reuters.
— Princes Group, консерві өнімдерін өндіруші британ компаниясы, 31 қазанда Лондонда өткен дебюттік сауда-саттық нәтижесінде акцияларын 475 пенстен — орналастыру бағасымен — жапты, деп жазады Bloomberg. Компания 400 млн фунт ($526 млн) тартты, ал нарықтық бағалауы 1,15 млрд фунт болды. Princes — ұзақ үзілістен кейін британдық IPO нарығын «сынауға» тәуекел еткен сирек компаниялардың бірі. Алайда жаңа жария компаниялардың акциялары әлі де тұрақсыздық көрсетіп отыр, деп толықтырады басылым.
— Navan, Израильдің іскерлік сапарларды басқаруға арналған бағдарламалық қамтамасыз ету әзірлеушісі, IPO аясында $923 млн көлемінде бағаланған орналастырудан кейін алғашқы сауда күні акцияларының 20% жоғалтты, деп хабарлайды Bloomberg. Сауда жабылғанда акция бағасы $20 болды, бастапқы орналастыру бағасы — $25. Navan IPO-сы АҚШ үкіметіндегі шатдаунға қарамастан өтті. SEC жұмысының бір бөлігі тоқтап тұрғанына байланысты реттеуші арнайы түсіндірме шығарып, листинг рәсімін жеңілдеткен. Орналастыру қорытындысы бойынша компанияның бағалауы шамамен $5 млрд болды — бұл 2022 жылғы жеке нарықтағы бағасынан екі есе төмен, деп жазады Bloomberg PitchBook деректеріне сүйеніп. Айта кетерлігі, IPO-ға сұраныс ұсыныстан он есе асып түсті. 2015 жылы құрылған Navan өз сервистеріне жасанды интеллект енгізіп келеді, бірақ әлі де шығынға жұмыс істейді: 2025 жылдың бірінші жартыжылдығында таза шығыны $99,9 млн, кірісі — $329,4 млн болды.
— MapLight Therapeutics, шизофренияға қарсы препарат әзірлеуші және басты инвесторы Novo Nordisk болып табылатын биотехнологиялық компания, Nasdaq-та алғашқы сауда-саттықты акциясын $19 бағасымен ашты — бұл IPO бағасынан ($17) 12% жоғары. Алайда 31 қазанда, жұма күні, MapLight акциялары 5%-дан астам төмендеп, $17,3 деңгейіне түсті. Компания 27 қазанда Nasdaq-қа $787 млн бағалаумен шыққан. IPO барысында MapLight 14,75 млн акция шығарып, $250,8 млн тартты. Сарапшылардың пікірінше MapLight-тың биржаға шығуы биотехнологиялық IPO нарығының ұзақ уақыт төмендегеннен кейін қайта жандана бастағанының символына айналды. Reuters атап өткендей, бұл үрдіске ФРЖ-ның мөлшерлемені төмендетуі мүмкін деген күтулер және биотех секторындағы SPDR S&P Biotech ETF-інің жыл басынан бері 20%-дан астам өсуі ықпал етті.
