Трамп Пауэллмен сөзталасты, бірақ оны қызметінен босатпайтынын білдірді
АҚШ президенті Дональд Трамп журналистердің көзінше Федералдық резерв жүйесінің төрағасы Джером Пауэллмен шағын келіспеушілікке барды. Бұған Ақ үй сынға алған орталық банктің штаб-пәтерін жөндеуге кеткен шығындар түрткі болды. Трамп 24 шілдеде жөндеу жұмыстарымен танысу үшін ФРЖ-ға өзі барып қайтты — бұл Пауэллге жасалып жатқан қысымның күшейгенін білдіруі мүмкін. Алайда Трамп ФРЖ басшысын мерзімінен бұрын қызметінен босатудың қажеті жоқ екенін мәлімдеді.
Қандай оқиға болды?
24 шілде, бейсенбі күні Трамп Федералдық резерв жүйесіне өзі барып, Пауэллдің ілесуімен ағымдағы жөндеу жұмыстарын қарап шықты. CNBC телеарнасы көрсеткен кадрларға сәйкес, шолу аяқталған соң олар журналистерге жақындап, Трамп қайта жөндеу жұмыстарының құны «аздап немесе қатты көбейгенін» айтты: бұрын болжанған $2,5 млрд орнына енді $3,1 млрд-ты құрайды.
Бұл сөздерге жауап ретінде Пауэлл басын тез шайқап, Трамптың сөзін бөліп: мұндай ақпаратты білмейтінін айтты. «Бұл жаңа ғана белгілі болды», — деді Трамп. Ол пиджагының қалтасынан парақты шығарып, Пауэллге ұсынды. Пауэлл құжатпен танысып шыққан соң, онда көрсетілген есептер басқа ғимаратқа қатысты екенін, ал басқа нысандағы жұмыстар бес жыл бұрын аяқталғанын айтты.
Бұл диалог АҚШ президенті мен орталық банк басшысы арасындағы сирек кездесетін ашық қарсылықтың мысалы болды, деп жазады Financial Times. Алайда сапар барысында Трамп Пауэллді қызметінен мерзімінен бұрын босатуды қажет деп санамайтынын аңғартты. «Бұл — күрделі шешім, мен ондайға барудың қажеті жоқ деп ойлаймын, — деді ол. — Мен оның дұрыс шешім қабылдайтынына сенемін».
Контекст
Трамптың ФРЖ-ның штаб-пәтеріне жеке баруы оның Пауэллге қысым жасау науқанының келесі кезеңі ретінде қарастырылады. Оның мақсаты — Пауэллді пайыздық мөлшерлемені төмендетуге немесе отставкаға кетуге мәжбүрлеу, деп хабарлайды CNBC.
«АҚШ президенттерінің Федералдық резерв жүйесінің кеңсесіне баруы — өте сирек құбылыс. Соңғы рет мұндай жағдай Джордж Буш-кіші кезінде болған — ол 2008 жылғы жаһандық қаржы дағдарысы кезінде ФРЖ-ны басқарған Бен Бернанкенің ант беру рәсіміне қатысқан», — деп жазады FT. Басылымның пікірінше, Трамптың ФРЖ-ға сапары — АҚШ орталық банкінің басшысына жасалып жатқан шабуылдың күшейгенінің белгісі.
Трамп бірнеше ай бойы Пауэллді тым қатаң ақша-несие саясаты үшін айыптап, мөлшерлемелерді төмендетуге шақырып келді. Биылғы жазда орталық банк басшысын сынға алудың жаңа себебі — Вашингтондағы ФРЖ-ның екі тарихи ғимаратын қайта қалпына келтіру жобасының сметасы болды. Бұл жоба Трамптың алғашқы мерзімі кезінде, 2021 жылы-ақ мақұлданғанымен, жақында Ақ үй ФРЖ-ның жөндеуге кеткен шығындарын қайта тексеруге шақырды. Ал Пауэлл сынға жауап беріп, жөндеуге кеткен қаражатты ашық әрі қажетті деп атады.
Пауэллдің ФРЖ төрағасы ретіндегі өкілеттігі 2026 жылдың мамырында аяқталады. Федрезерв туралы заңға сәйкес, Трамп оны тек «елеулі себеппен» ғана, мысалы немқұрайдылық немесе лауазымдық құқықбұзушылық дәлелденсе, қызметінен босата алады. Шілденің басында Трамп Пауэллді мерзімінен бұрын қызметінен босату «өте екіталай» екенін, «егер тек ол алаяқтық үшін өзі кетуге мәжбүр болса» ғана мұндай жағдай болатынын айтты.
