Tesla-ның АҚШ-тағы үлесі 8 жылдық минимумға түсті: көшбасшылықты неге жоғалтты?
Тамыз айында Tesla компаниясы АҚШ электромобильдер нарығында соңғы сегіз жылдағы ең әлсіз нәтижені көрсетті: оның сатылымдары бәсекелестерінен баяу өсті, ал компания жаңа модельдік қатар мен жомарт жеңілдіктер ұсынған қарсыластарына позициясын беріп қойды. Сегменттегі үлестің қысқаруы акция бағасының құлдырауымен қатар келді және Илона Масктің робот-такси мен роботтарға жасаған ставкасы қолжетімді жаңа өнімдердің жоқтығын әзірге өтей алмай отырғанының белгісіне айналды.
Егжей-тегжейлі
Tesla-ның АҚШ-тағы нарықтық үлесі тамыз айында соңғы сегіз жылдағы ең минималды деңгейге түсті, себебі сатып алушылар Илона Маск компаниясының ескірген модельдерінің орнына бәсекелес электромобильдерді таңдады, деп хабарлайды Reuters Cox Automotive зерттеу фирмасының деректеріне сілтеме жасап.
Бұрын АҚШ нарығының 80%-нан астамын иеленген Tesla тамызда елде сатылған электромобильдердің бар болғаны 38%-ын қамтамасыз етті. Cox Automotive мәліметінше, оның үлесі 2017 жылғы қазандағы көрсеткіштен бері алғаш рет 40%-дан төмендеді. Сол кезде компания өзінің алғашқы жаппай өндірілген көлігі — Model 3 моделін шығаруды ұлғайтып жатқан еді.
Tesla акциясы 8 қыркүйектегі саудада 0,5%, ал жыл басынан бері 13,6% төмендеді.
Tesla нарықтағы орнын неге жоғалтып жатыр?
АҚШ-тағы Tesla-ның нарықтық үлесінің қысқаруы электромобильдер сатып алушыларына ынталандыруды күшейтіп отырған авто өндірушілер тарапынан төнген қатерді айқындайды. Сарапшылардың болжамынша, АҚШ-та электромобильдерге сұраныс қыркүйектің соңына дейін өседі, алайда федералдық салықтық жеңілдіктер мерзімі аяқталған соң сатылым төмендеп, Tesla мен басқа өндірушілерге қаржылық қысымды арттыра түспек, деп жазады агенттік.
Пока Tesla-ның бәсекелестері жаңа модельдер шығарып жатқанда, компания робот-такси мен адамға ұқсас роботтарды әзірлеуге ден қойып, қолжетімді электромобильдер жасауды кейінге қалдырды. Tesla-ның соңғы жаңа моделі 2023 жылы шыққан Cybertruck пикапы болды, бірақ ол Model 3 седаны немесе Model Y кроссоверінің жетістігін қайталай алмады. Әлемде ең көп сатылған көлік болған жаңартылған Model Y де күткен нәтижені ақтамады, ал Tesla сатылымының екі жыл қатарынан төмендеуіне қарай жылжып барады, деп атап өтеді Reuters.
«Олар өзін робототехника мен ЖИ саласындағы компания ретінде көрсетіп жүр. Бірақ егер сіз авто өндіруші болсаңыз да, жаңа модельдеріңіз жоқ болса, нарықтық үлесіңіз төмендей бастайды», — деді Reuters агенттігіне Cox компаниясының салалық талдау директоры Стефани Вальдес Стрити.
Cox деректеріне сәйкес, шілдеде Tesla-ның нарықтық үлесі маусымдағы 48,7%-дан 42%-ға дейін түсті. Бұл 2021 жылғы наурыздан бергі ең күрт құлдырау болды — сол кезде Ford өз электромобилі Mustang Mach-E моделін нарыққа шығарған еді, деп жазады Reuters.
Cox деректеріне қарағанда, шілде айында АҚШ-та жаңа электромобильдердің сатылымы өткен аймен салыстырғанда 24%-дан астамға өсіп, 128 268-ге жетті. Өсу $7500 көлеміндегі салықтық жеңілдіктің аяқталуына жақын қалуымен және тартымды ұсыныстармен байланысты болды. Tesla сатылымы бұл уақытта 7% артып, 53 816 көлікке жеткенімен, оның нарықтық үлесі төмендеді, деп жазады Reuters.
Шілде айындағы деректер бәсекелестердің Tesla-дан жылдамырақ өсіп жатқанын көрсетті. Hyundai, Honda, Kia және Toyota сатып алушыларға Tesla-ға қарағанда жомарттау ынталандыру ұсынды және электромобиль сатылымын 60–120% арттырып, өз позицияларын нығайтты, деп атап өтеді Reuters.
«Осы дәстүрлі авто өндірушілер шұғылдық әсерін пайдаланып, тартымды ұсыныстар жасай алады — және бұл жұмыс істейді де. Менің ойымша, бұл динамика қыркүйекте де сақталады», — деді Стрити.
Ал тамызда Tesla электромобильдерінің сатылымы тек 3,1% өсті, ал жалпы нарық 14% артты, алдын ала деректерге сәйкес.
Контекст
Қатаң бәсекеден бөлек, Масктің саяси қызметі мен оның АҚШ президенті Дональд Трамппен байланысы да Tesla брендіне әсер етті. Биыл Маск АҚШ үкіметінің шығындарын қысқартуға Трампқа көмектескен, алайда мамыр айында әкімшіліктен кетіп, республикалық президентпен жолдары ажырады.
Өткен аптада Tesla директорлар кеңесі Маскқа $1 трлн көлеміндегі бұрын-соңды болмаған сыйақы пакетін ұсынды. Ол басқа көрсеткіштермен қатар, келесі он жылда Tesla құнын $8,5 трлн-ға дейін өсіруге байланған. Бұл мақсаттарға жету үшін Маск 2025 жылы қатты арзандаған Tesla акциясының төмендеуін тоқтатуға мәжбүр болады.
